Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 3

The Greatness of the Gaṅgā (Gaṅgā-māhātmya): Saudāsa/Kalmāṣapāda’s Curse and Release

Devanagari script

सनक उवाच । सौदासः सर्वधर्मज्ञः सर्वज्ञो गुणवाञ्छुचिः । बुभुजे पृथिवीं सर्वां पितृवद्रञ्जयन्प्रजाः ॥ ३ ॥

Transliteration

sanaka uvāca | saudāsaḥ sarvadharmajñaḥ sarvajño guṇavāñchuciḥ | bubhuje pṛthivīṃ sarvāṃ pitṛvadrañjayanprajāḥ || 3 ||

Translation

Sanaka nói: Saudāsa—người thông tỏ mọi pháp (dharma), xét biết mọi điều, đức hạnh và thanh tịnh—đã trị vì toàn cõi địa cầu, làm cho thần dân hoan hỷ như người cha làm vui lòng con cái.

Word by Word

• सनकः: Sanaka
• सनकः: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: सनक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular)

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (क्रिया/Verbal action)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद

• सौदासः: Saudāsa (a king)
• सौदासः: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: सौदास (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• सर्वधर्मज्ञः: knower of all dharmas
• सर्वधर्मज्ञः: Visheshana (विशेषण/Qualifier of सौदासः)
• Type: Adjective
• Root: सर्व-धर्म-ज्ञ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (धर्मान् जानातीति)

• सर्वज्ञः: all-knowing
• सर्वज्ञः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व-ज्ञ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास

• गुणवान्: virtuous, possessing qualities
• गुणवान्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: गुणवत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; मतुप्-प्रत्ययान्त (possessive)

• शुचिः: pure
• शुचिः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शुचि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• बुभुजे: enjoyed/ruled
• बुभुजे: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भुज् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन, आत्मनेपद

• पृथिवीम्: the earth
• पृथिवीम्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: पृथिवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन

• सर्वाम्: entire, all
• सर्वाम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; पृथिवीम् इति विशेषण

• पितृवत्: like a father
• पितृवत्: Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण/Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: पितृवत् (अव्यय/तुल्ययोगे)
• Form: अव्यय; उपमानार्थक-क्रियाविशेषण (adverb of comparison: 'like a father')

• रञ्जयन्: delighting/pleasing
• रञ्जयन्: Karta (कर्ता; सहायक-क्रिया/participial, referring to सौदासः)
• Type: Verb
• Root: रञ्ज् (धातु)
• Form: वर्तमान-कृदन्त (शतृ/Present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; परस्मैपदी

• प्रजाः: the subjects, people
• प्रजाः: Karma (कर्म/Object of रञ्जयन्)
• Type: Noun
• Root: प्रजा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन (Plural)

Speaker

Sanaka

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: vira

Characters & Entities

• Sanaka
• Saudasa
• Prithivi

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It presents the dharmic ideal of rulership: sovereignty is sanctified when the king is pure, virtue-filled, and governs for the welfare of the people like a caring father.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti is implied through dharma in action: a ruler who is śuci (pure) and committed to righteous duty embodies devotion through service (seva) to living beings, which is aligned with devotion-centered Purāṇic ethics.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

No specific Vedāṅga (like Vyākaraṇa or Jyotiṣa) is taught directly; the practical takeaway is Rajadharma—ethical administration, discipline, and welfare-oriented governance grounded in dharma.