Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 87

गङ्गामाहात्म्य — The Greatness of the Gaṅgā

Devanagari script

कर्मणा मनसा वाचा यस्त्वन्यान्बाधते सदा । तं हन्ति दैवमेवाशु नात्र कार्या विचारणा ॥ ८७ ॥

Transliteration

karmaṇā manasā vācā yastvanyānbādhate sadā | taṃ hanti daivamevāśu nātra kāryā vicāraṇā || 87 ||

Translation

Ai luôn làm hại kẻ khác bằng hành động, ý nghĩ hay lời nói—thì chính định mệnh (nghiệp báo) sẽ mau chóng giáng xuống người ấy; không cần bàn luận thêm nữa.

Word by Word

• कर्मणा: by deed/action
• कर्मणा: करण (Instrument)
• Type: Noun
• Root: कर्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (करण/Instrumental), एकवचन

• मनसा: by mind
• मनसा: करण (Instrument)
• Type: Noun
• Root: मनस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (करण), एकवचन

• वाचा: by speech/word
• वाचा: करण (Instrument)
• Type: Noun
• Root: वाच् (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (करण), एकवचन

• यः: who
• यः: कर्ता (Subject)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (relative pronoun)

• तु: but/indeed
• तु: सम्बन्ध/वाक्य-सम्बन्ध (Discourse particle)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: निपात (particle), विरोध/विशेषार्थक

• अन्यान्: others
• अन्यान्: कर्म (Object)
• Type: Noun
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), बहुवचन

• बाधते: harasses/oppresses
• बाधते: क्रिया (Action)
• Type: Verb
• Root: बाध् (धातु)
• Form: लट् (वर्तमान), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• सदा: always
• सदा: क्रियाविशेषण (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: सदा (अव्यय)
• Form: कालवाचक-अव्यय (adverb of time)

• तम्: him
• तम्: कर्म (Object)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन

• हन्ति: kills/destroys
• हन्ति: क्रिया (Action)
• Type: Verb
• Root: हन् (धातु)
• Form: लट् (वर्तमान), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• दैवम्: fate/divine ordinance
• दैवम्: कर्ता (Subject)
• Type: Noun
• Root: दैव (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• एव: indeed/only
• एव: सम्बन्ध/वाक्य-सम्बन्ध (Emphasis)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारण-निपात (emphatic particle)

• आशु: quickly
• आशु: क्रियाविशेषण (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: आशु (अव्यय)
• Form: शीघ्रार्थक-अव्यय (adverb)

• न: not
• न: सम्बन्ध/वाक्य-सम्बन्ध (Negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-निपात (negation)

• अत्र: here/in this matter
• अत्र: अधिकरण (Locative/setting)
• Type: Indeclinable
• Root: अत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (locative adverb)

• कार्या: to be done/necessary
• कार्या: विधेय (Predicate)
• Type: Adjective
• Root: कार्य (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विधेय-विशेषण (predicative adjective)

• विचारणा: deliberation/consideration
• विचारणा: कर्ता/विधेय-नाम (Predicate noun)
• Type: Noun
• Root: विचारणा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Speaker

Narada (teaching within a dharma-upadesha context)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: bhayanaka

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It asserts the inevitability of karmic retribution: harming others by body, mind, or speech becomes the direct cause of one’s downfall through daiva (providence), emphasizing strict moral accountability.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti in the Narada Purana is grounded in purity of conduct; non-harming in thought, word, and deed protects the heart from malice, making it fit for sincere devotion and remembrance of the Divine.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

While not a technical Vedanga lesson, it practically applies dharmic discipline over vāk (speech) and manas (mind)—a key ethical foundation that supports Vedic study, mantra practice, and ritual correctness.