Home›Narada Purana›Purva Bhaga›Fourth Quarter›Adhyaya 121›Shloka 111
←Previous Verse
Next Verse→

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 111

The Exposition of the Dvādaśī Vow for the Twelve Months

Dvādaśī-vrata-nirṇaya and Mahā-dvādaśī Lakṣaṇas

Devanagari script

सर्वदानफला चापि भुक्तिमुक्तिप्रदायिनी । यदा तु स्यात्सिते पक्षे द्वादशी जीवभान्विता ॥ १११ ॥

Transliteration

sarvadānaphalā cāpi bhuktimuktipradāyinī | yadā tu syātsite pakṣe dvādaśī jīvabhānvitā || 111 ||

Translation

Pháp hành này ban quả báo của mọi sự bố thí, lại cho cả hưởng thụ thế gian lẫn giải thoát. Và khi trong bạch phần, ngày Dvādaśī đi kèm với sao Mộc (Guru) và Mặt Trời, thì công năng càng thêm thù thắng.

Word by Word
सर्वall
सर्व:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formसमासपूर्वपद-रूपेण (as prior member)
दानgifts/charity
दान:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootदान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, समासपूर्वपद-रूपेण
फलाhaving the fruit of all charities
फला:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootफल (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषसमासः: सर्व-दान-फला = ‘having the fruits of all gifts’ (bahu-arthaka adjectival)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle: “also/even”)
भुक्तिworldly enjoyment
भुक्ति:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootभुक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, समासपूर्वपद-रूपेण
मुक्तिliberation
मुक्ति:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमुक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, समासपूर्वपद-रूपेण
प्रदायिनीbestower of enjoyment and liberation
प्रदायिनी:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्र + दा (धातु) + णिनि (कृदन्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपपदसमासः: (भुक्ति-मुक्ति)-प्रदायिनी; भुक्ति+मुक्ति = द्वन्द्वः (copulative)
यदाwhen
यदा:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (when)
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle: contrast/emphasis)
स्यात्would be
स्यात्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ्, प्रथमपुरुष, एकवचन
सितेin the bright
सिते:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootसित (प्रातिपदिक)
Formसप्तमी, एकवचन; ‘पक्षे’ इति विशेषण
पक्षेfortnight
पक्षे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
द्वादशीthe twelfth lunar day
द्वादशी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootद्वादशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
जीवliving being
जीव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootजीव (प्रातिपदिक)
Formसमासपूर्वपद-रूपेण
भाlight/sun
भा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootभा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, समासपूर्वपद-रूपेण; ‘भानु’ इत्यर्थे (light/sun)
अन्विताaccompanied by Jīvabhā
अन्विता:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअनु + इ (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त, स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषसमासः: जीव-भा-अन्विता = ‘accompanied by Jīvabhā (a nakṣatra/name)’; ‘द्वादशी’ इति विशेषण
Speaker

Suta (narrating the Purana; teaching attributed in tradition to Narada–Sanatkumara dialogue)

Vrata Kalpa

Vrata: Jayantī (Dvādaśī) (continued description)

Verse Rasa

Primary Rasa: adbhuta

Secondary Rasa: bhakti

Characters & Entities
J
Jupiter (Brihaspati)
S
Surya (Sun)

FAQs

It links a Dvādaśī-based observance with both bhukti (prosperity) and mukti (liberation), presenting vrata as a complete dharmic path that yields worldly and transcendent results.

By praising the vrata as giving the merit of “all gifts” and culminating in liberation, it implies that disciplined sacred time-observance (especially connected with Vishnu-oriented tithis like Ekadashi–Dvadashi) functions as a practical form of bhakti and surrender.

Jyotiṣa (Vedic astrology): it specifies efficacy based on tithi (Dvādaśī), pakṣa (bright fortnight), and graha-yoga (association with Jupiter and the Sun).

←Previous Verse
Next Verse→