Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 54

द्वादशमासेषु अष्टमी-व्रत-कथनम्

Account of the Aṣṭamī Vow Across the Twelve Months

Devanagari script

अथैनां तु समारभ्य व्रतं षोडशवासरम् । महालक्ष्म्याः समुद्दिष्टं सर्वसंपद्विवर्धनम् ॥ ५४ ॥

Transliteration

athaināṃ tu samārabhya vrataṃ ṣoḍaśavāsaram | mahālakṣmyāḥ samuddiṣṭaṃ sarvasaṃpadvivardhanam || 54 ||

Translation

Rồi từ đó, khởi sự pháp hành này, hãy thọ trì một lời nguyện trong mười sáu ngày. Đây là pháp được chỉ dạy cho Mahālakṣmī, làm tăng trưởng mọi loại phú quý và cát tường.

Word by Word

• अथ: then
• अथ: सम्बन्ध (Sambandha)
• Type: Indeclinable
• Root: अथ (अव्यय)
• Form: अनन्तरार्थक-अव्यय (then/now)

• एनाम्: this (observance/rite)
• एनाम्: कर्म (Karma)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/accusative), एकवचन; सर्वनाम

• तु: indeed
• तु: सम्बन्ध (Sambandha)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय (particle)

• समारभ्य: having begun
• समारभ्य: पूर्वकाल (Purvakāla-kriyā)
• Type: Indeclinable
• Root: सम् + आ + √रभ् (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (gerund/absolutive): 'having begun'

• व्रतम्: vow/observance
• व्रतम्: कर्म (Karma)
• Type: Noun
• Root: व्रत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• षोडश-वासरम्: lasting sixteen days
• षोडश-वासरम्: कर्म-विशेषण (Object qualifier)
• Type: Adjective
• Root: षोडश (संख्या-प्रातिपदिक) + वासर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; द्विगु-समास, व्रतम् इति विशेष्यस्य विशेषणम्

• महा-लक्ष्म्याः: of Mahālakṣmī
• महा-लक्ष्म्याः: सम्बन्ध (Sambandha)
• Type: Noun
• Root: महा (प्रातिपदिक) + लक्ष्मी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/genitive), एकवचन

• समुद्दिष्टम्: prescribed/declared
• समुद्दिष्टम्: विधेय-विशेषण (Predicate adjective)
• Type: Adjective
• Root: सम् + उद् + √दिश् (धातु)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; भूतकर्मणि कृदन्त (PPP): 'prescribed/declared'

• सर्व-संपत्-विवर्धनम्: increasing all prosperity
• सर्व-संपत्-विवर्धनम्: विधेय-विशेषण (Predicate adjective)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + संपद् (प्रातिपदिक) + विवर्धन (प्रातिपदिक; vi+√वृध्)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण (व्रतस्य)

Speaker

Narada

Vrata Kalpa

Vrata: Mahālakṣmī-vrata

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

Characters & Entities

• Mahalakshmi
• Lakshmi

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It presents a specific vrata-vidhi: a sixteen-day observance dedicated to Mahālakṣmī, framed as a dharmic means to cultivate auspiciousness and increase overall prosperity (sarva-saṃpat).

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti is expressed through disciplined worship as vrata—beginning and sustaining a timed observance for Mahālakṣmī—showing devotion as steady practice rather than mere sentiment.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It highlights kalpa-style ritual discipline: the practical structuring of an observance by a defined duration (sixteen days), emphasizing correct procedure and adherence to enjoined practice.