Shloka 84
Adhyaya 51 — Yaksha Injunctions: Graha-Children and Female Spirits Causing Domestic and Ritual Disruptions
कुर्यादारम्भमुप्तिं च हृष्टतुष्टः सहायवान् ।
नियोजिकेति या कन्या दुःसहस्य मयोदिता ॥
जातं प्रचोदिकासंज्ञं तस्याः कन्याचतुष्टयम् ।
मत्तोन्मत्तप्रमत्तास्तु नरान् नारीस्तु ताः सदा ॥
kuryād ārambham uptiṃ ca hṛṣṭa-tuṣṭaḥ sahāya-vān / niyojiketi yā kanyā duḥsahasya mayoditā // jātaṃ pracodikā-saṃjñaṃ tasyāḥ kanyā-catuṣṭayam / mattonmatta-pramattās tu narān nārīs tu tāḥ sadā
Người ta nên khởi sự các công việc, kể cả việc gieo trồng, trong tâm trạng hoan hỷ, mãn nguyện và có người trợ giúp nâng đỡ. Thiếu nữ tên Niyojikā—mà ta đã nói thuộc về Duḥsaha—sinh ra một người tên Pracodikā; và từ nàng ấy phát sinh bốn thiếu nữ, luôn say cuồng, điên loạn và bất cẩn, thường xuyên xua đẩy nam nữ vào điều tổn hại.
{ "primaryRasa": "bhayanaka", "secondaryRasa": "adbhuta", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }
FAQs
Auspicious action requires inner readiness (joy/contentment) and proper support; by contrast, ‘inciters’ and their heedless offshoots allegorize impulses that push people into rash, destructive choices.
Falls under ācāra/dharma and upākhyāna-style moral teaching rather than sarga/pratisarga/vaṃśa/manvantara/vaṃśānucarita.
The genealogy of personified forces suggests a chain-reaction model: subtle ‘appointment/engagement’ (niyojikā) becomes ‘provocation’ (pracodikā), which multiplies into intoxication, frenzy, and negligence—stages of loss of discrimination (viveka).