Mahabharata — Virata Parva, Shloka 59
Adhyāya 55: Pārtha–Rādheya Saṃvāda and Tactical Exchange
Chapter 55
पश्चादेष प्रयातव्यो न मे विघ्नकरो भवेत् । एतेन युध्यमानस्य यत्त: संयच्छ मे हयान्
paścād eṣa prayātavyo na me vighnakaro bhavet | etena yudhyamānasya yattaḥ saṃyaccha me hayān |
Arjuna nói: “Hãy để ngài ấy đi phía sau chúng ta, để không trở thành chướng ngại cho bước tiến của ta. Khi ta giao chiến với đối thủ này, hãy tỉnh táo và giữ chặt cương ngựa cho ta.”
अजुन उवाच
Educational Q&A
Even in battle, success depends on disciplined coordination: removing avoidable obstacles, maintaining vigilance, and exercising control over one’s instruments (here, the horses), reflecting the broader ethic of self-mastery and responsible command.
Arjuna issues tactical instructions: someone should remain behind so as not to hinder his movement, and the charioteer is told to stay alert and firmly manage Arjuna’s horses while Arjuna fights the opponent.