Shloka 653
Duryodhana’s Śaraṇāgati and the Pāṇḍavas’ Resolve
Gandharva Encounter
दानवैरर्दितं सैन्यं देवानां विमुखं बभौ । बहुत-से योद्धा, हाथी और घोड़े काट डाले गये। असंख्य आयुध और बड़े-बड़े रथ टूक-टूक कर दिये गये। इस प्रकार दानवोंद्वारा पीड़ित हुई देवताओंकी सेना युद्धसे विमुख हो गयी
dāna vair arditaṃ sainyaṃ devānāṃ vimukhaṃ babhau |
Mārkaṇḍeya nói: “Đạo quân chư thiên, bị bọn Dānavas dồn ép và nghiền nát, đã quay lưng khỏi chiến trận. Nhiều chiến sĩ, voi và ngựa bị chém ngã; vô số binh khí và cả những chiến xa lớn cũng bị đập vỡ thành mảnh. Thế là dưới đòn tấn công của loài quỷ thần, quân devas mất vía mà rút lui—cho thấy sợ hãi và rối loạn có thể làm tan nát cả một lực lượng hùng mạnh khi thiếu sự kiên định và quyết tâm đúng đắn.”
मार्कण्डेय उवाच
Educational Q&A
Even a powerful side can falter when overwhelmed by fear and confusion; steadfastness (dhairya) and disciplined resolve are essential for sustaining dharma in the midst of violence and adversity.
Mārkaṇḍeya describes a battlefield reversal: the Dānavas devastate the devas’ forces—slaying fighters and animals and smashing weapons and chariots—so the gods’ army turns away from combat and retreats.