Shloka 3
Vainya-Aśvamedhe Atri–Gautama–Sanatkumāra-Nirṇaya
Vainya’s Sacrifice and the Settlement of a Dharmic Dispute
तपात्ययनिकेताश्ष शतशो5थ सहस््रश: । अपेतार्कप्रभाजाला: सविद्युद्धिमलप्रभा:,वे वर्षामें तम्बूके समान जान पड़ते थे। उनकी संख्या सैकड़ों और हजारोंतक पहुँच गयी थी। उन्होंने सूर्यके प्रभापुजजको तो ढँक दिया था और विद्युत्की निर्मल प्रभा धारण कर ली थी
Vaiśampāyana uvāca: tapātyayaniketāś ca śataśo ’tha sahasraśaḥ | apetārkaprabhājālāḥ savidyuddhimalaprabhāḥ ||
Vaiśampāyana nói: Rồi những đám mây ấy hiện ra hàng trăm, thậm chí hàng nghìn—như thể nơi cư ngụ của mùa nóng. Khối mây không còn mang ánh chói của mặt trời; trái lại, chúng rực lên bằng quang sắc tinh khiết của tia chớp, như mây mưa tụ dày trên trời cao. Cảnh tượng ấy cho thấy sức mạnh áp đảo của thiên nhiên có thể làm lu mờ mọi vẻ rạng ngời thường nhật, báo hiệu một bước ngoặt của thời vận và cảnh ngộ.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse uses a vivid natural image—sun-glare giving way to lightning-like purity—to suggest that greater forces (time, season, destiny) can eclipse ordinary brilliance. Ethically, it invites humility before changing circumstances and attentiveness to signs in the world.
Vaiśampāyana describes a sudden, dense appearance in great numbers—likened to rain-clouds or a stormy scene—where the sun’s harsh brilliance is obscured and a clean lightning-like radiance dominates, setting an ominous or heightened atmosphere.