Shloka 47
Bhīmasena–Hanūmān Saṃvāda: The Tail Test and the Divine Path
ततो वायुसुतः क्रोधात् स्वबाहुबलमाश्रित: । गजेनान्यान् गजाउ्छीमान् सिंहं सिंहेन वा विभु:,वन॑ पाण्डुसुत: श्रीमाछ्छब्देनापूरयन् दिश: । तब अपने बाहु-बलका भरोसा रखनेवाले श्रीमान् वायुपुत्र भीमने कुपित हो एक हाथीसे दूसरे हाथियोंको और एक सिंहसे दूसरे सिंहोंको मार भगाया तथा उन महाबली पाण्डुकुमारने कितनोंको तमाचोंके प्रहारसे मार डाला। भीमसेनकी मार खाकर सिंह, व्याप्र और चीते (बघेरे) भयसे उन्हें छोड़कर भाग चले तथा घबराकर मल-मूत्र करने लगे। तदनन्तर महान् शक्तिशाली पाण्डुनन्दन भीमसेनने शीघ्र उन सबको छोड़कर अपनी गर्जनासे सम्पूर्ण दिशाओंको गुँजाते हुए एक वनमें प्रवेश किया
tato vāyusutaḥ krodhāt svabāhubalam āśritaḥ | gajenānyān gajāucchīmān siṃhaṃ siṃhena vā vibhuḥ | vanaṃ pāṇḍusutaḥ śrīmāñ śabdenāpūrayan diśaḥ |
Rồi con của Vāyu, bừng bừng phẫn nộ và cậy vào sức mạnh đôi tay mình, đã xua đuổi bầy thú—lấy một con voi chống lại những con voi khác, và lấy một con sư tử chống lại sư tử. Người con rạng danh của Pāṇḍu làm vang dậy bốn phương bằng tiếng gầm như sấm, rồi tiến sâu vào rừng. Cảnh ấy nêu bật sức lực thô mà có kỷ luật của Bhīma: đáng sợ khi bị khơi dậy, nhưng được hướng để dẹp nguy, không phải để tàn sát vô cớ.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Power (bala) is ethically meaningful when governed by purpose: Bhīma’s anger erupts, yet his strength is portrayed as a protective force that clears threats and asserts courage in a perilous wilderness, rather than as aimless violence.
Vaiśampāyana describes Bhīma, enraged, relying on his own arm-strength, driving off dangerous animals—pitting elephant against elephant and lion against lion—and then entering the forest while his roar fills all directions.