Shloka 2
Sanatsujāta on the Imperceptible Eternal Light (यत्तच्छुक्रं महज्ज्योतिः)
शुक्राद् ब्रह्म प्रभवति ब्रह्म शुक्रेण वर्धते । तच्छुक्रे ज्योतिषां मध्येडतप्तं तपति तापनम् | योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम्
sanatsujāta uvāca | śukrād brahma prabhavati brahma śukreṇa vardhate | tacchukre jyotiṣāṁ madhye 'taptam tapati tāpanam | yoginas taṁ prapaśyanti bhagavantaṁ sanātanam ||
Sanatsujāta nói: “Từ śukra (tinh chủng) mà Brahman phát khởi, và nhờ śukra ấy mà Brahman được nâng đỡ, tăng trưởng. Ngay trong tinh chủng ấy—giữa muôn ánh sáng—có một Quang Nhiệt ban hơi ấm, tự thân không bị thiêu đốt mà khiến mọi vật rực sáng và ấm nóng; chính là ánh sáng nội tại của mặt trời và của mọi nguồn quang minh. Các bậc du-gi trực kiến Đấng Chúa vĩnh hằng ấy: Thực Tại tự chiếu, thường thanh tịnh.”
सनत्सुजात उवाच
Educational Q&A
The verse points to an eternal, self-luminous Reality that is present as the inner light within all sources of light. Though it illumines and ‘heats’ everything, it remains untouched (ataptam). Yogic realization is described as direct perception of this eternal Lord/Brahman beyond ordinary sensory light.
In the Sanatsujātīya section of Udyoga Parva, Sanatsujāta instructs (in response to Dhṛtarāṣṭra’s spiritual doubts) on the nature of the highest Reality. Here he uses imagery of seed, light, and heat to describe Brahman as the inner principle that sustains manifestation and is directly realized by yogins.