Shloka 13

गालवस्य विषादः तथा विष्णुप्रयाणम्

Gālava’s Despair and Resolve to Seek Viṣṇu

Devanagari script

भक्तं प्रगृह्म मूर्ध्ना वै बाहुभ्यां संशितव्रत: । स्थित: स्थाणुरिवाभ्याशे निश्चेष्टो मार्ताशन:

Transliteration

bhaktaṃ pragṛhya mūrdhnā vai bāhubhyāṃ saṃśitavrataḥ | sthitaḥ sthāṇur ivābhyāśe niśceṣṭo mārutāśanaḥ ||

Translation

Nārada nói: Vị hiền giả khổ hạnh, kiên định trong giới nguyện, nâng lấy phần cơm dâng bằng cả hai tay rồi đặt lên đầu. Gần am thất, ông đứng bất động như một gốc cây, không hề nhúc nhích; và trong trạng thái ấy, ông chỉ lấy gió làm lương thực. Cảnh tượng ấy tôn vinh đức tự chế nghiêm khắc: dù đã có được thức ăn, người giữ nguyện vẫn đặt nhu cầu thân xác dưới kỷ luật của ý chí.

Word by Word

• भक्तम्: food (that which is eaten)
• भक्तम्: Karma
• Type: Noun
• Root: भक्त (भज्-कर्मणि क्त)
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• प्रगृह्य: having taken/holding
• Type: Verb
• Root: प्र-ग्रह्
• Form: Absolutive (Gerund)

• मूर्ध्ना: with (his) head; on the head
• मूर्ध्ना: Karana
• Type: Noun
• Root: मूर्धन्
• Form: Masculine, Instrumental, Singular

• वै: indeed
• Type: Indeclinable
• Root: वै

• बाहुभ्याम्: with (his) two arms/hands
• बाहुभ्याम्: Karana
• Type: Noun
• Root: बाहु
• Form: Masculine, Instrumental, Dual

• संशितव्रतः: one of firm/austere vows
• संशितव्रतः: Karta
• Type: Adjective
• Root: संशित-व्रत
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• स्थितः: stood; remained
• Type: Verb
• Root: स्थित (स्था-क्त)
• Form: Past passive participle (used predicatively), Singular

• स्थाणुः: a stump; a motionless post
• Type: Noun
• Root: स्थाणु
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• इव: like; as if
• Type: Indeclinable
• Root: इव

• अभ्याशे: near; in the vicinity
• अभ्याशे: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: अभ्याश
• Form: Masculine, Locative, Singular

• निश्चेष्टः: motionless; inactive
• निश्चेष्टः: Karta
• Type: Adjective
• Root: निः-चेष्ट
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• मारुताशनः: wind-eating; living on air
• मारुताशनः: Karta
• Type: Adjective
• Root: मारुत-आशन
• Form: Masculine, Nominative, Singular

Speaker

नारद उवाच

Characters & Entities

• Nārada
• Viśvāmitra
• āśrama (hermitage)
• bhakta (food/alms vessel/portion)