Shloka 5

Chapter 26: Śoka-pratiṣedha, Hata-saṅkhyā, Gati-vibhāga, Pretakārya-ājñā

Restraint of Grief, Count of the Slain, Destinies, and Funerary Directives

Devanagari script

तपोर्थीयं ब्राह्मणी धत्त गर्भ गौवोंढारं धावितारं तुरड्ी । शूद्रा दासं पशुपालं च वैश्या वधार्थीयं त्वद्विधा राजपुत्री,ब्राह्यणी तपके लिये, गाय बोझ ढोनेके लिये, घोड़ी वेगसे दौड़नेके लिये, शूद्रा सेवाके लिये, वैश्य-कन्या पशु-पालन करनेके लिये और तुम-जैसी राजपुत्री युद्धमें लड़कर मरनेके लिये पुत्र पैदा करती है

Transliteration

tapo’rthīyaṃ brāhmaṇī dhatte garbhaṃ govoḍhāraṃ dhāvitāraṃ turaṅgī | śūdrā dāsaṃ paśupālaṃ ca vaiśyā vadhārthīyaṃ tvadvidhā rājaputrī ||

Translation

Vaiśampāyana nói: “Người phụ nữ Bà-la-môn thụ thai vì khổ hạnh và bổn phận thiêng liêng; bò mẹ mang thai để sinh kẻ gánh vác nặng nhọc; ngựa cái mang thai để sinh kẻ chạy nhanh; người phụ nữ Śūdra mang thai để sinh kẻ hầu hạ; người phụ nữ Vaiśya mang thai để sinh kẻ chăn giữ đàn gia súc. Còn một công chúa như nàng thì người ta nói thụ thai để sinh ra người con trai định mệnh phải chết nơi chiến địa.”

Word by Word

• [{'term': 'tapaḥ (tapo-)', 'definition': 'austerity, ascetic discipline

• religious practice'}, {'term': 'arthīya (arthīyam)', 'definition': 'for the sake of

• intended for a purpose'}, {'term': 'brāhmaṇī', 'definition': 'a brāhmaṇa woman'}, {'term': 'dhatte', 'definition': 'bears, conceives, carries (a fetus)'}, {'term': 'garbha', 'definition': 'womb

• pregnancy'}, {'term': 'go-voḍhāra', 'definition': 'burden-carrier (lit. ‘one who carries loads’)

• here applied to cattle/oxen'}, {'term': 'dhāvitāra', 'definition': 'runner

• one who runs swiftly'}, {'term': 'turaṅgī', 'definition': 'mare'}, {'term': 'śūdrā', 'definition': 'a woman of the śūdra varṇa'}, {'term': 'dāsa', 'definition': 'servant

• slave/attendant'}, {'term': 'paśupāla', 'definition': 'herdsman

• cattle-keeper'}, {'term': 'vaiśyā', 'definition': 'a woman of the vaiśya varṇa'}, {'term': 'vadhārthīya (vadhārthīyam)', 'definition': 'intended for death/slaughter

• destined to be killed'}, {'term': 'tvadvidhā', 'definition': 'one like you'}, {'term': 'rājaputrī', 'definition': 'princess

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

• Vaiśampāyana
• brāhmaṇī
• turaṅgī (mare)
• go (cow/cattle)
• śūdrā
• vaiśyā
• rājaputrī (princess)