Shloka 67
Daṇḍanīti and the King as the Cause of Yuga-Order (दण्डनीतिः राजधर्मश्च युगकारणत्वम्)
षाड्गुण्यमिति यत् प्रोक्तं तन्निबोध युधिष्ठिर । संधानासनमित्येव यात्रासंधानमेव च
ṣāḍguṇyam iti yat proktaṃ tan nibodha yudhiṣṭhira | sandhānāsanam ity eva yātrā-sandhānam eva ca |
Bhishma nói: “Hỡi Yudhishthira, hãy hiểu điều được gọi là ‘sáu sách lược’ (ṣāḍguṇya). Nó gồm: lập hòa ước và an cư trong hòa bình; phát động chiến dịch—tiến quân đánh địch; và cả sự phối hợp chiến lược giữa việc hành quân và việc kết minh.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhishma introduces the ṣāḍguṇya (sixfold policy) of kingship—standard strategic options for dealing with rivals—framing political action as a disciplined, knowable set of choices rather than impulsive aggression.
In the Shanti Parva’s instruction on rajadharma, Bhishma continues advising King Yudhishthira after the war, turning to practical governance: how a ruler should choose among peace, war, and mixed strategies when facing enemies.