Previous Verse
Next Verse

Shloka 31

अश्वशिरो-आख्यानम्

Aśvaśiras / Hayaśiras Narrative: Retrieval of the Vedas

तस्मादव्यक्तमुत्पन्न॑ त्रिगुणं द्विजसत्तम । अव्यक्ता व्यक्तभावस्था या सा प्रकृतिरव्यया

tasmād avyaktam utpannaṁ triguṇaṁ dvijasattama | avyaktā vyaktabhāvasthā yā sā prakṛtir avyayā ||

Nārada nói: “Vì thế, hỡi bậc tối thắng trong hàng lưỡng sinh, từ Thực tại tối thượng ấy phát sinh nguyên lý vô hiển mang ba guṇa. Prakṛti bất hoại ấy được gọi là ‘vô hiển’, dù vẫn an trụ trong trạng thái biểu hiện—vi tế, không thể biết, không thể diễn tả, bất động và thường hằng; vượt ngoài các căn, các đối tượng của căn, và mọi hữu tình. Nó là Nội ngã của hết thảy chúng sinh, nên được gọi là kẻ biết ruộng (kṣetrajña), vượt qua ba guṇa và được gọi là Puruṣa. Và từ đó nữa, người ta lại nói nguyên lý vô hiển mang ba guṇa được sinh ra.”

तस्मात्from that; therefore
तस्मात्:
Apadana
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Ablative, Singular
अव्यक्तम्the unmanifest (principle)
अव्यक्तम्:
Karta
TypeAdjective
Rootअव्यक्त
FormNeuter, Nominative, Singular
उत्पन्नम्arisen; produced
उत्पन्नम्:
Karta
TypeAdjective
Rootउत् + √पद् (पद्यते) / √पद् (उत्पद्यते) → उत्पन्न
FormNeuter, Nominative, Singular
त्रिगुणम्consisting of the three guṇas
त्रिगुणम्:
Karta
TypeAdjective
Rootत्रि + गुण
FormNeuter, Nominative, Singular
द्विजसत्तमO best of the twice-born
द्विजसत्तम:
Adhikarana
TypeNoun (vocative epithet)
Rootद्विज + सत्तम
FormMasculine, Vocative, Singular
अव्यक्ताunmanifest
अव्यक्ता:
Karta
TypeAdjective
Rootअव्यक्त
FormFeminine, Nominative, Singular
व्यक्तभावस्थाabiding in the state of manifestation
व्यक्तभावस्था:
Karta
TypeAdjective
Rootव्यक्त + भाव + स्था
FormFeminine, Nominative, Singular
याwhich
या:
Karta
TypePronoun (relative)
Rootयद्
FormFeminine, Nominative, Singular
साthat
सा:
Karta
TypePronoun (correlative)
Rootतद्
FormFeminine, Nominative, Singular
प्रकृतिःPrakṛti; primordial nature
प्रकृतिः:
Karta
TypeNoun
Rootप्रकृति
FormFeminine, Nominative, Singular
अव्ययाimperishable
अव्यया:
Karta
TypeAdjective
Rootअव्यय
FormFeminine, Nominative, Singular

नारद उवाच

N
Nārada
D
dvijasattama (addressed brāhmaṇa sage)
P
Prakṛti
P
Puruṣa
K
kṣetrajña
T
three guṇas (sattva, rajas, tamas)