Shloka 11
तृष्णाक्षय-उपदेशः
Instruction on the Cessation of Craving
निरासैरलसै: श्रान्तैस्तप्यमानै: स्वकर्मभि: । शमस्योपरमो दृष्ट: प्रत्रज्यायामपण्डितै:
nirāśair alasaiḥ śrāntais tapyamānaiḥ svakarmabhiḥ | śamasyoparamo dṛṣṭaḥ pravrajyāyām apaṇḍitaiḥ ||
Kapila nói: “Chính kẻ kém trí—không tín tâm, không chí hướng, lười nhác và rã rời, lại bị quả báo của nghiệp mình dày vò—mới tưởng rằng an lạc chỉ có nơi xuất ly. Nương theo con đường du phương khất sĩ, họ tuyên bố rằng kỷ luật của đời gia chủ thiếu sự tĩnh lặng; nhưng phán đoán ấy phát sinh từ sự yếu đuối của họ, không phải từ bản tính chân thật của dharma.”
कपिल उवाच
Educational Q&A
Peace (śama) is not guaranteed merely by adopting external renunciation; those lacking steadiness and discernment may flee to pravrajyā and then wrongly disparage the householder path. True tranquility depends on inner discipline and wisdom, not on the label of one’s āśrama.
In Kapila’s discourse in the Śānti Parva, he critiques superficial renunciation: certain weary and deluded people, distressed by their own karmic burdens, claim that only the renunciant life yields peace and that the householder life cannot lead to liberation. Kapila frames this as an error of the unwise.