Shloka 7
सूक्ष्मभूत-भूतात्मविज्ञानम्
Knowing the subtle principle and the bhūtātman through yoga
कपाल वृक्षमूलानि कुचैलमसहायता । उपेक्षा सर्वभूतानामेतावद् भिक्षुलक्षणम्
vyāsa uvāca | kapāla-vṛkṣa-mūlāni kucailam asahāyatā | upekṣā sarva-bhūtānām etāvad bhikṣu-lakṣaṇam | bhikṣā-pātraṃ eva ca kamaṇḍaluṃ rakhet | vṛkṣa-mūle śayīta vā nivāsaṃ kuryāt | yaḥ darśane na sundaraṃ vastraṃ dhārayet | na kaṃcid saha rakhet sarva-bhūteṣu ca upekṣāṃ kuryāt | etāni sannyāsinaḥ lakṣaṇāni ||
Vyāsa nói: “Dấu hiệu của một vị khất sĩ là thế này: bát sọ, nương gốc cây làm chỗ trú, y phục thô xấu, sống không bạn đồng hành, và giữ tâm ly nhiễm đối với mọi loài. Người ấy chỉ nên giữ bát khất thực và bình nước (kamaṇḍalu); nên ngủ hay ở dưới gốc cây; nên mặc y phục không gợi lòng ngưỡng mộ; không giữ người hầu cận; và đối với muôn loài, hãy ở trong sự thản nhiên—không chấp thủ cũng không ghét bỏ. Đó là những đặc tính của bậc xuất ly.”
व्यास उवाच
Educational Q&A
The verse defines renunciation as radical simplicity and inner non-attachment: minimal possessions (bowl and water-pot), austere living (tree-root as shelter), avoidance of display (unattractive clothing), solitude, and equanimity toward all beings—freedom from dependence, favoritism, and hostility.
In the Śānti Parva’s instruction on dharma after the war, Vyāsa is describing the observable disciplines and lifestyle that characterize a true mendicant/renunciant, emphasizing external austerity as a support for inner detachment.