Shloka 32
Gṛhastha-vṛtti and Niyama: Models of Householder Livelihood and Discipline (गृहस्थवृत्ति-नियमाः)
धर्म करोमीति करोत्यधर्म- मधर्मकामश्न करोति धर्मम् | उभे बाल: कर्मणी न प्रजानन् स जायते म्रियते चापि देही
dharmaṃ karomīti karoty adharmaṃ dharmakāmaś ca karoti dharmam | ubhe bālaḥ karmaṇī na prajānann sa jāyate mriyate cāpi dehī ||
Vyāsa nói: Kẻ mê muội, nghĩ rằng “ta đang làm dharma”, nhưng thực ra lại phạm adharma; và ngay cả người khao khát dharma cũng có thể vì rối loạn và sầu khổ mà làm điều trái với nó. Không thật hiểu hai loại hành động ấy, kẻ ấu trĩ, thiếu phân biệt, mang thân này hành động trong vô minh—khi thì gọi adharma là “dharma”, khi thì tạo ra dharma dù chủ ý adharma—nên cứ sinh rồi lại tử, hết lần này đến lần khác.
व्यास उवाच
Educational Q&A
Without discernment, a person can mislabel actions—doing adharma while believing it to be dharma, or producing dharma while intending adharma. Such ignorance-bound action sustains saṃsāra, leading to repeated birth and death.
In Śānti Parva’s instruction on right conduct and liberation-oriented ethics, Vyāsa explains to the listener that moral intention alone is insufficient; clear understanding of dharma is required, otherwise one remains trapped in the cycle of rebirth.