Shloka 104
ब्राह्मणस्य पूर्वतरा वृत्तिः — The Earlier Ideal Conduct of a Brahmana
River-of-Saṃsāra Metaphor
ईरष्याभिमानलोभेषु कामक्रोधभयेषु च
īrṣyābhimānalobheṣu kāmakrodhabhayeṣu ca
Bhīṣma nói: “Trong lòng ghen ghét, kiêu mạn và tham lam—cũng như trong dục vọng, giận dữ và sợ hãi—(phải luôn cảnh giác), vì những lực nội tâm ấy làm rối loạn phán đoán và kéo con người rời xa hạnh hạnh theo chính pháp.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhīṣma highlights key inner vices—jealousy, pride, greed, desire, anger, and fear—as major disruptors of discernment; ethical life (dharma) requires recognizing and restraining these impulses before they drive harmful speech and action.
In the Śānti Parva’s instruction to Yudhiṣṭhira, Bhīṣma continues a didactic sequence on right conduct and mental discipline, listing emotional states that commonly cause a person to deviate from dharma.