Shloka 5
प्रजापतयः देवगणाश्च दिशि-दिशि स्थिताः ऋषयः
Prajāpatis, Deva-Groups, and the Ṛṣis Assigned to the Directions
यच्चार्थशास्त्रागममन्त्रविद्धि- यज्ञैरनेकैरथ गोप्रदानै: । फलं महद्विर्यदुपास्थते च कि तत्कथं वा भविता क्व वा तत्
bhīṣma uvāca | yac cārthaśāstrāgama-mantra-viddhi-yajñair anekair atha go-pradānaiḥ | phalaṁ mahad yady upāsthate ca ki tat kathaṁ vā bhavitā kva vā tat ||
Bhishma nói: Quả báo lớn lao, an lạc thù thắng mà các bậc học giả—thông tỏ Arthaśāstra (quốc chính), truyền thống Veda (Āgama) và các thần chú—hằng cầu đạt qua vô số đại tế lễ và qua việc bố thí bò ấy, rốt cuộc là gì? Do phương tiện nào mà được, và nó an trụ ở đâu?
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse frames a dharmic inquiry: even the most learned and ritually accomplished people pursue a ‘great fruit’ through sacrifice and charity, so one should ask what that ultimate reward truly is, how it is attained, and where it is said to reside—prompting reflection on the hierarchy of goals (merit, heaven, and possibly liberation).
In the Shanti Parva’s instruction-setting, Bhishma raises a pointed question about the ultimate outcome sought by experts in Veda, mantra, and polity who perform many yajñas and give cows in charity, preparing the ground for a doctrinal explanation of the highest result of dharmic action.