Shloka 27
प्रजापतयः देवगणाश्च दिशि-दिशि स्थिताः ऋषयः
Prajāpatis, Deva-Groups, and the Ṛṣis Assigned to the Directions
न स्त्री पुमान् नापि नपुंसकं च न सन्न चासत् सदसच्च तन्न । पश्यन्ति यद् ब्रह्मविदो मनुष्या- स्तदक्षरं न क्षरतीति विद्धि
na strī pumān nāpi napuṁsakaṁ ca na san na cāsat sadasac ca tan na | paśyanti yad brahmavido manuṣyās tad akṣaraṁ na kṣaratīti viddhi ||
Bhishma dạy rằng: “Brahman tối thượng vượt ngoài mọi phạm trù hạn định: không phải nữ, không phải nam, cũng không phải trung tính; không phải hữu, không phải vô, cũng không phải vừa hữu vừa vô. Chỉ những người thật sự biết Brahman mới trực chứng được Ngài. Vì Ngài không hề suy giảm hay hoại diệt, hãy hiểu rằng Ngài được gọi là Bất Hoại (Akṣara).”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The ultimate reality (Brahman) transcends all conceptual oppositions—gender, existence/non-existence, and mixed categories. It is directly realized by Brahman-knowers and is called Akṣara because it does not decay or perish.
In the Shanti Parva’s instruction on dharma and liberation, Bhishma continues his philosophical teaching to Yudhishthira, defining the nature of the supreme principle as beyond attributes and therefore imperishable.