Shloka 131
Gautama’s Flight, the Enchanted Grove, and the Arrival of Rājadharma
Nāḍījaṅgha
आत्मनीष्टे तथानिष्टे रिपौ च समता तथा । इच्छाद्वेषक्षयं प्राप्प कामक्रोधक्षयं तथा
ātmanīṣṭe tathāniṣṭe ripau ca samatā tathā | icchādveṣakṣayaṁ prāpya kāmakrodhakṣayaṁ tathā ||
Bhīṣma nói: “Hãy giữ tâm bình đẳng đối với điều mình ưa thích và điều mình không ưa thích, và cũng như thế đối với kẻ thù. Khi làm cho dục vọng và ghét bỏ cạn kiệt, thì tham ái và sân hận cũng cạn kiệt—nhờ vậy thiết lập kỷ luật nội tâm nâng đỡ dharma.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Cultivate equanimity toward pleasure and pain and even toward enemies; by weakening desire and aversion, one naturally weakens lust and anger, which are major obstacles to righteous conduct.
In Śānti Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on the foundations of peace and dharma after the war; here he emphasizes inner conquest—neutrality toward opposites and the reduction of passions—as a practical ethical discipline.