Shloka 48
Śaraṇāgatapālana—Prastāvanā
Protection of the Refuge-Seeker: Opening of the Kapota Narrative
गुरोरप्यवलिप्तस्य कार्याकार्यमजानतः । उत्पथं प्रतिपन्नस्थ दण्डो भवति शासनम्
guror apy avaliptasya kāryākāryam ajānataḥ | utpathaṁ pratipannasya daṇḍo bhavati śāsanam ||
Bhishma nói: Ngay cả bậc thầy, nếu vì kiêu mạn mà không còn phân biệt được điều nên làm và điều không nên làm, lại bước theo đường tà—thì đối với người ấy, hình phạt cũng là phương tiện trị quốc thích đáng; kỷ luật sẽ đưa họ trở lại chính đạo.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
No one is above dharma: even a revered teacher who becomes arrogant and loses discernment of right and wrong may be corrected through daṇḍa (disciplinary punishment). Proper governance uses discipline to restore a person to the right path, not to indulge status or pride.
In the Shanti Parva’s instruction on righteous rule and social order, Bhishma teaches Yudhishthira principles of governance and correction. Here he states that if a guru deviates into wrongful conduct and cannot distinguish duty from non-duty, the ruler’s corrective authority may extend even to him.