Shloka 35
Jaitrya-nimitta: Signs of Prospective Victory and the Priority of Conciliation (जयलक्षण-निमित्त तथा सान्त्व-प्रधान नीति)
Devanagari script
नमे प्रियं यज्निहता: संग्रामे मामकैनरि: । न च कुर्वन्ति मे वाक्यमुच्यमाना: पुन: पुन:,वह शत्रुकोी सुनाकर इस प्रकार कहे--“ओह! इस युद्धमें मेरे सिपाहियोंने जो इतने वीरोंको मार डाला है, यह मुझे अच्छा नहीं लगा है; परंतु क्या करूँ? बारंबार कहनेपर भी ये मेरी बात नहीं मानते हैं
Translation
Nhà vua nên để kẻ thù nghe và nói như sau: “Ôi! Trong trận chiến này, quân lính của ta đã giết biết bao dũng sĩ—điều ấy chẳng làm ta vui lòng. Nhưng ta biết làm sao? Dẫu ta đã nói đi nói lại, họ vẫn không nghe lời ta.”
Word by Word
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
मेof me / my
मे:
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormGenitive, Singular
प्रियम्pleasing, agreeable
प्रियम्:
Karma
TypeAdjective
Rootप्रिय
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
यज्ञ्निहताःslain (in sacrifice/ritual); (as read) yajnnihataḥ
यज्ञ्निहताः:
Karta
TypeAdjective
Rootयज्ञ्निहत
FormMasculine, Nominative, Plural
संग्रामेin battle
संग्रामे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसंग्राम
FormMasculine, Locative, Singular
मामकैःby my (men), by my side's people
मामकैः:
Karana
TypeAdjective
Rootमामक
FormMasculine, Instrumental, Plural
नरैःby men
नरैः:
Karana
TypeNoun
Rootनर
FormMasculine, Instrumental, Plural
नand not
न:
TypeIndeclinable
Rootन
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
कुर्वन्तिthey do / they carry out
कुर्वन्ति:
TypeVerb
Rootकृ
FormPresent, Third, Plural, Parasmaipada
मेmy
मे:
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormGenitive, Singular
वाक्यम्word, command
वाक्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootवाक्य
FormNeuter, Accusative, Singular
उच्यमानाःbeing told / though told
उच्यमानाः:
Karta
TypeVerb
Rootवच्
FormPresent passive participle (Śatṛ/Śānac in passive sense), Masculine, Nominative, Plural
पुनःagain
पुनः:
TypeIndeclinable
Rootपुनः
पुनःagain
पुनः:
TypeIndeclinable
Rootपुनः
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes