Previous Verse
Next Verse

Shloka 383

Bhīma–Duryodhana Gadāyuddha Saṃkalpa

Resolve for the Mace Duel

उदतिष्ठत पुत्रस्ते प्रतपन्‌ रश्मिवानिव । कंधेपर लोहेकी गदा रखकर बँधे हुए जलका भेदन करके आपका वह पुत्र प्रतापी सूर्यके समान ऊपर उठा

udatiṣṭhat putras te pratapan raśmivān iva | kandhe lohamayīṃ gadāṃ nidhāya baddha-jalaṃ bhittvā tava sa putraḥ pratāpī sūrya iva ūrdhvaṃ utthitaḥ |

Sañjaya nói: Con trai của ngài lại trỗi dậy, rực cháy như mặt trời chói lọi. Đặt cây chùy sắt lên vai, chàng phá vỡ làn nước như bị trói buộc mà vươn lên—oai nghi rạng rỡ, như chính mặt trời đang mọc. Cảnh ấy nêu bật ý chí kiên định của chiến binh: dù bị ghì chặt và dìm xuống, chàng vẫn gắng lấy lại thế đứng để trở lại cuộc giao tranh.

उदतिष्ठतarose, stood up
उदतिष्ठत:
TypeVerb
Rootउद्-स्था (स्था)
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular, Parasmaipada
पुत्रःson
पुत्रः:
Karta
TypeNoun
Rootपुत्र
FormMasculine, Nominative, Singular
तेyour
ते:
Sambandha
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Form—, Genitive, Singular
प्रतपन्shining, blazing
प्रतपन्:
Karta
TypeAdjective
Rootप्रतप्
FormŚatṛ (present active participle), Masculine, Nominative, Singular
रश्मिवान्possessing rays
रश्मिवान्:
Karta
TypeAdjective
Rootरश्मिवत्
FormMasculine, Nominative, Singular
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव

संजय उवाच

संजय (Sañjaya)
धृतराष्ट्र (Dhṛtarāṣṭra) (implied by 'your son')
तव पुत्रः (your son—likely Duryodhana in Śalya Parva context)
सूर्य (the Sun)
गदा (mace)
जल (water)

Educational Q&A

The verse highlights steadfastness and warrior-resolve: even when constrained and forced down, a kṣatriya is expected to recover composure, rise again, and continue to face adversity with courage and self-command.

Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that his son rises up again, shining like the sun, with an iron mace on his shoulder, breaking through restraining waters and emerging upward—signaling a return to action in the battle setting.