Shloka 13
शल्यपर्वणि प्रथमाध्यायः — Karṇa-vadha-anantaraṃ Śalya-niyogaḥ, Saṃjayasya Dhṛtarāṣṭra-nivedanam
तस्मिन् हते महेष्वासे हतशिष्टास्त्रयो रथा: । संरम्भान्निशि राजेन्द्र जघ्नु: पांचालसोमकान्
tasmin hate maheṣvāse hataśiṣṭās trayo rathāḥ | saṃrambhān niśi rājendra jaghnuḥ pāñcālasomakān ||
Vaiśampāyana nói: Khi cung thủ vĩ đại ấy đã bị giết, ba chiến xa còn sống sót—Kripācārya, Kṛtavarmā và Aśvatthāmā—bị cơn cuồng nộ thúc đẩy, đã tàn sát người Pāñcāla và Somaka trong đêm, lúc họ đang ngủ. Câu kệ nhấn mạnh rằng khi bi thương và phẫn hận không còn bị dharma kiềm chế, thì cả thắng lẫn bại đều hóa thành suy đồi đạo lý—bạo lực tràn khỏi chiến địa, thành sự vi phạm luân lý của chiến binh.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how saṃrambha (blind rage) can override dharma: once restraint and warrior codes collapse, violence extends to the helpless (sleeping foes), turning warfare into moral transgression with lasting karmic and social consequences.
After the fall of the principal hero (understood here as Duryodhana), only three notable chariot-warriors remain—Kṛpa, Kṛtavarmā, and Aśvatthāmā—and, inflamed with anger, they kill the Pāñcāla and Somaka warriors at night while they are asleep.