Shloka 6
सभा-पर्यवसान-प्रस्थानवचनम् | Counsel at the Point of Departure
पहले राजभवनमें रहते हुए जिसे वायु तथा सूर्य भी नहीं देख पाते थे, वही मैं आज इस सभाके भीतर महान् जनसमुदायमें आकर सबके नेत्रोंकी लक्ष्य बन गयी हूँ ।।
yāṁ na mṛṣyanti vātena spṛśyamānāṁ gṛhe purā | spṛśyamānāṁ sahante ’dya pāṇḍavās tāṁ durātmanā ||
Người phụ nữ mà thuở còn ở trong hoàng cung, các con trai Pāṇḍu không chịu nổi dù chỉ để gió chạm vào—hôm nay, ngay trong hội trường này, chính nàng ấy lại bị một kẻ ác xằng xỡ sờ nắm, vậy mà các con trai Pāṇḍu vẫn phải nhẫn nhịn. Cảnh tượng ấy phơi bày sự sụp đổ của bổn phận và che chở của vương quyền: một sự xâm phạm công khai diễn ra trước mặt các bậc trưởng lão và các vua chúa, trong khi những người có trách nhiệm bảo vệ nàng bị trói buộc vào im lặng.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how adharma becomes socially empowered when protectors and elders tolerate wrongdoing. It critiques the failure of kṣatriya and royal responsibility: a woman who was once guarded with extreme propriety is publicly violated, and the moral scandal is intensified by the Pāṇḍavas’ forced endurance.
In the Kaurava assembly after the dice-game, Draupadī is brought into the sabhā and is being physically seized/handled by Duḥśāsana. The verse contrasts her earlier protected life in the palace with the present public outrage, underscoring the Pāṇḍavas’ helplessness and the assembly’s ethical collapse.