Shloka 16
Karṇa-vadha-pratyaya: Yudhiṣṭhira’s Verification of Karṇa’s Fall (कर्णवध-प्रत्ययः)
कृपश्च कृतवर्मा च शकुनिश्चापि सौबल:
sañjaya uvāca | kṛpaś ca kṛtavarmā ca śakuniś cāpi saubalaḥ, śūrasenaiḥ śūravaraiḥ yuyudhur yuddha-durmadāḥ |
Sañjaya nói: Kripa, Kritavarmā, và cả Śakuni, con của Subala—những chiến binh say men cuồng nhiệt của chiến trận—đã lao vào cuộc giao tranh dữ dội cùng các dũng tướng bậc nhất của xứ Śūrasena. Câu thơ cho thấy các bậc lão tướng dày dạn, bị thúc đẩy bởi giận dữ và niềm hưng phấn võ công, vẫn xông thẳng vào chiến cuộc, làm tăng thêm tàn phá—một căng thẳng đạo lý lặp đi lặp lại trong Mahābhārata: dũng lực và trung thành có thể bị cơn giận và tham vọng điều khiển.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how martial skill and leadership, when fueled by anger and the intoxication of combat (yuddha-durmada), can accelerate violence. It reflects the epic’s ethical concern that valor without restraint and discernment (viveka) becomes a force of ruin, even when performed under the banner of duty.
Sañjaya reports that Kṛpa, Kṛtavarmā, and Śakuni (son of Subala) are actively engaging in battle, fighting together with prominent Śūrasena heroes. It situates these Kaurava-aligned commanders in the thick of the fighting as the war intensifies.