Shloka 69
कर्णपर्व — अध्याय ४०
Karṇa’s Pressure on the Pāñcālas; Duryodhana Disabled; Arjuna’s Counter-Advance
आजगाम पुनर्द्धीपं स्पर्धया पेततुर्यत: । अचेत हुए कौएको पीठपर बिठाकर हंस तुरंत ही फिर उसी द्वीपमें आ पहुँचा, जहाँसे होड़ लगाकर दोनों उड़े थे || ६८ ई ।। संस्थाप्य तं चापि पुन: समाश्वास्य च खेचरम्
ājagāma punar dvīpaṃ spardhayā petatur yataḥ | aceto bhūtaṃ kaukeyaṃ pīṭhapar biṭhākar haṃsaḥ tūrṇam eva punar asmin dvīpe samājahāra, yatas tau hoḍaṃ kṛtvā uḍitau || saṃsthāpya taṃ cāpi punaḥ samāśvāsya ca khecaram ||
Thiên nga mau chóng trở về đúng hòn đảo nơi cả hai đã cất cánh trong cuộc ganh đua. Thấy quạ đã lịm đi, thiên nga đặt nó trên lưng, đưa về lại, rồi sau khi đặt xuống nơi an toàn, lại an ủi con chim từng bay giữa trời cao. Câu chuyện nhấn mạnh: sự hơn người chân thật không ở chỗ hạ bệ kẻ yếu, mà ở chỗ che chở khi họ ngã quỵ—biến cạnh tranh thành lòng trắc ẩn.
काक उवाच
Educational Q&A
Superiority is not proved by humiliating a rival but by showing compassion when the rival is in distress. The stronger one’s dharma is to protect and reassure, transforming competition into benevolence.
After a competitive flight, the swan returns to the island of departure, finds the crow unconscious, carries him on its back, sets him down safely, and comforts him.