Shloka 105
गमिष्यामि स्वकं स्थानमासीद्ू यन्मे पुरातनम् | उदगायन आदित्ये हंसा: सत्यं ब्रवीमि व:
gamiṣyāmi svakaṁ sthānam āsīd yad me purātanam | udagāyane āditye haṁsāḥ satyaṁ bravīmi vaḥ ||
“Hỡi các Haṁsa! Chỉ khi Mặt Trời chuyển sang lộ trình phương Bắc (uttarāyaṇa) ta mới lên đường về nơi cư ngụ của chính mình—chốn xưa cũ vốn thuộc về ta từ lâu. Ta nói với các ngươi điều ấy bằng sự thật.”
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse emphasizes steadfast adherence to truth and to a dharma-informed sense of auspicious timing: one should act (even in matters of life’s end) with deliberate alignment to cosmic order rather than impulse or fear.
A speaker declares an intention to depart for an ancient, rightful abode only when the Sun enters its northern course (uttarāyaṇa), addressing the Haṁsas and affirming the statement as truthful—echoing the epic’s motif of choosing the proper time for departure amid the larger war setting.