Mind as Charioteer; Kṣetrajña, Tapas, and Dhyāna-Yoga
Adhyātma-Upadeśa
एवं कर्म कृतं चित्र विषयस्थं पृथक् पृथक् । यथा कर्म कृतं लोके तथैतानुपपद्यते
evaṁ karma kṛtaṁ citraṁ viṣaya-sthaṁ pṛthak pṛthak | yathā karma kṛtaṁ loke tathaitān upapadyate ||
Vì thế, các hành động—đa dạng về loại—kết quả của chúng trổ ra trong những cảnh giới riêng biệt và tương ứng. Như không thể đi trên đất bằng cách lên thuyền, cũng không thể đi trên nước bằng cách lên xe, cũng vậy: nghiệp khác nhau dẫn đến những đích đến khác nhau. Ở đời này, người làm việc gì thì chính loại hậu quả ấy đến với người đó.
वायुदेव उवाच
Actions are domain-specific in their effects: each deed yields a corresponding result, and mismatched means cannot produce the intended end—just as a boat is for water and a chariot for land.
Vayudeva delivers a didactic statement explaining karmic correspondence, using everyday analogies (boat/land, chariot/water) to stress that beings reach different outcomes according to the particular actions they have performed.