Shloka 32
Mind as Charioteer; Kṣetrajña, Tapas, and Dhyāna-Yoga
Adhyātma-Upadeśa
यन्नैव गन्धिनो रस्यं न रूपस्पर्शशब्दवत् । मन्यन्ते मुनयो बुद्धया तत् प्रधान प्रचक्षते
yan naiva gandhino rasyaṁ na rūpasparśaśabdavat | manyante munayo buddhyā tat pradhānaṁ pracakṣate ||
Thần Vāyu nói: “Cái không có mùi, không có vị, không mang hình sắc, xúc chạm hay âm thanh—nhưng các bậc hiền triết quán chiếu bằng trí tuệ phân biệt—đó chính là điều họ gọi là Pradhāna, nền tảng nguyên sơ của tự nhiên.”
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse defines Pradhāna as the unmanifest primordial principle that is beyond the five sensory qualities (smell, taste, form, touch, sound) and is known not by the senses but by contemplative intellect; it points toward discernment and detachment from sense-based knowing.
Vāyu-deva is instructing by giving a philosophical definition: he contrasts sensory attributes with what sages grasp through buddhi, identifying that subtle, non-sensory basis as Pradhāna.