Shloka 36
Brahmopadeśa: Adhipatitva-kathana, Dharma-lakṣaṇa, and Kṣetra–Kṣetrajña Viveka
Book 14, Chapter 43
एते द्रुमाणां राजानो लोके5स्मिन् नात्र संशय: । बरगद
ete drumāṇāṁ rājāno loke 'smin nātra saṁśayaḥ | aliṅdagrahaṇo nityaḥ kṣetrajño nirguṇātmakaḥ | tasmād aliṅgaḥ kṣetrajñaḥ kevalaṁ jñānalakṣaṇaḥ ||
Thần Vāyu nói: “Đây là những bậc quân vương trong loài cây ở thế gian này—không còn nghi ngờ. Đấng Tri Kẻ của Trường (kṣetrajña), tức Tự Ngã vĩnh cửu, không thể bị nắm bắt bằng bất cứ dấu hiệu bên ngoài nào, vì Ngài vượt ngoài mọi phẩm tính. Bởi vậy, Đấng Tri Kẻ của Trường không có dấu hiệu phân biệt; chỉ có ý thức thuần tịnh mới được thừa nhận là đặc tính định danh của Ngài.”
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The Self (kṣetrajña) is eternal and nirguṇa—beyond material qualities—so it cannot be identified by external signs; its only true ‘mark’ is pure consciousness/knowledge (jñāna).
Vāyu-deva is instructing the listener by first asserting a worldly classification (the ‘kings’ among trees) and then pivoting to a higher teaching: the indwelling Self is not an object of sensory identification and is known only as consciousness itself.