Shloka 69
गवां लोकवर्णनं तथा गोप्रदानफलश्रुतिः
Description of the ‘World of Cows’ and the Stated Fruits of Cow-Gift
(विप्रदारे परह्ते विप्रस्वनिचये तथा । परित्रायन्ति शक्तास्तु नमस्तेभ्यो मृतास्तु वा ।।
bhīṣma uvāca |
vipradāre parahṛte viprasvanicaye tathā |
paritrāyanti śaktās tu namas tebhyo mṛtās tu vā ||
na pālayanti cet tasya hantā vaivasvato yamaḥ |
daṇḍayan bhartsayan nityaṃ nirayebhyo na muñcati ||
tathā gavāṃ paritrāṇe pīḍane ca śubhāśubham |
vipragōṣu viśeṣeṇa rakṣiteṣu hateṣu vā ||
Bhīṣma nói: Ở nơi nào vợ của các Bà-la-môn bị xâm hại hay bị bắt đi, hoặc tài sản của các Bà-la-môn bị chiếm đoạt, thì những ai có đủ sức mà đứng ra che chở—xin cúi đầu kính lễ những bậc hộ vệ ấy; còn kẻ không bảo vệ họ thì chẳng khác gì người chết. Vaivasvata Yama, con của Thần Mặt Trời, sẽ trở thành kẻ sát phạt những người tắc trách ấy: Ngài trừng phạt, quở trách họ mỗi ngày và không bao giờ thả họ khỏi các địa ngục. Cũng vậy, đối với loài bò, việc bảo hộ hay áp bức đều đem lại quả lành hoặc quả dữ. Đặc biệt, công đức phát sinh khi tự thân bảo vệ Bà-la-môn và bò; tội lỗi phát sinh khi họ bị giết hại.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Dharma requires active protection of Brahmins (their persons, families, and property) and of cows when one has the capacity; failure to protect is treated as grave moral negligence that leads to severe post-mortem retribution under Yama, while protection yields merit and harm yields sin.
In Bhishma’s instruction on gifts and the greatness of cow-giving (go-dāna), he broadens the ethical frame: beyond ritual giving, society’s guardians must prevent abduction and plunder involving Brahmins and must protect cows; he warns that Yama punishes those who neglect this duty.