Cyavana’s Yogic Display and Kuśika’s Recognition of Tapas (च्यवन-योगप्रभावः कुशिकस्य तपःप्रशंसा च)
इस प्रकार श्रीमह्याभारत अनुशासनपर्वके अन्तर्गत दानधर्मपर्वमें च्यवनमुनिका उपाख्यानविषयक पचासवाँ अध्याय पूरा हुआ ॥/ ५० ॥ एकपज्चाशत्तमो< ध्याय: राजा नहुषका एक गौके मोलपर च्यवन मुनिको खरीदना
Bhīṣma uvāca: Nahuṣas tu tataḥ śrutvā Cyavanaṁ taṁ tathāgatam | tvaritaḥ prayayau tatra sahāmātya-purohitaḥ ||
Bhishma nói: Hỡi bậc ưu tú trong dòng Bharata, khi vua Nahusha nghe rằng hiền giả Cyavana đã đến gần kinh thành trong tình trạng như thế, nhà vua liền vội vã đến nơi ấy, có các đại thần và vị tế sư hoàng gia tháp tùng. Cảnh này mở ra một cuộc gặp gỡ theo dharma: bậc quân vương phải mau chóng và cung kính đáp lại khi hay tin có một ẩn sĩ yếu thế ở gần, bởi cách đối đãi với các bậc hiền thánh là thước đo chính trực của nhà vua.
भीष्म उवाच
A king’s dharma includes prompt, respectful attention to ascetics and sages—especially when they are vulnerable—because honoring spiritual authority and protecting the righteous sustains social and moral order.
Bhishma narrates that King Nahusha, on hearing that the sage Cyavana has arrived nearby in a particular condition, quickly goes to meet him, taking along his ministers and his priest—setting up the ensuing episode about cows, charity, and merit.