Shloka 9
Śiva-stavarāja: Upamanyu’s Preface and Initiation of the Śarva-Nāma Enumeration
Anuśāsana-parva 17
कस्तस्य शकनुयाद् वक्तुं गुणान् कार्त्स्न्येन माधव । शिवभक्त होनेके ही कारण मैं यह सनातन वेदस्वरूप स्तोत्र आपको सुनाता हूँ। महादेवजीके इस सम्पूर्ण नामसमूहका पूर्णरूपसे विस्तारपूर्वक वर्णन तो कोई कर ही नहीं सकता। कोई व्यक्ति योगयुक्त होनेपर भी भगवान् शिवकी विभूतियोंका सैकड़ों वर्षोमें भी वर्णन नहीं कर सकता। माधव! जिनके आदि
kastásya śaknuyād vaktuṁ guṇān kārtsnyena mādhava | śivabhaktaḥ san evaṁ sanātana-vedasvarūpaṁ stotraṁ te śrāvayāmi | mahādevasya asya samagra-nāma-samūhasya vistaraṁ pūrṇarūpeṇa kaścid api na varṇayituṁ śaknoti | yogayukto ’pi kaścid bhagavataḥ śivasya vibhūtīḥ śatair varṣair api na varṇayituṁ śaknoti | mādhava! yasya ādi-madhyāntaṁ devā api na vindanti, tasya guṇān kārtsnyena kaḥ varṇayet || kintu devasya mahataḥ saṅkṣiptārtha-pada-akṣaram | yathāśakti mahādevasyaiva kṛpayā saṅkṣepataḥ tasya caritraṁ stotraṁ ca varṇayiṣyāmi | tasya ājñāṁ vinā maheśvarasya stutiḥ na kartum śakyate ||
Vāyu nói: “Hỡi Mādhava, ai có thể kể trọn vẹn mọi đức tính của Ngài? Vì ta sùng kính Śiva, ta sẽ tụng cho ngươi nghe thánh ca vĩnh cửu này, vốn mang bản tính của Veda. Không ai có thể triển khai và thuật lại đầy đủ toàn bộ tập hợp danh hiệu của Mahādeva. Dẫu là người an trú trong yoga, cũng không thể, dù trải qua hàng trăm năm, tả cho hết các hiển lộ và quyền năng của Śiva. Mādhava, khi ngay cả chư thiên cũng không tìm ra khởi đầu, phần giữa và tận cùng của Ngài, thì ai có thể thuật đủ mọi công đức? Tuy vậy, trong khả năng của ta—nhờ ân điển của chính Mahādeva bậc trí—ta sẽ trình bày, bằng ý nghĩa, lời và âm tiết cô đọng, các hành trạng của Ngài và thánh ca này. Không được sự cho phép của Maheśvara, việc tán dương Ngài thật không thể khởi sự.”
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
Śiva’s nature and powers are ultimately beyond exhaustive description—even for gods or advanced yogins—so true praise must be offered with humility, concision, and reliance on Śiva’s own grace and permission.
Vāyu addresses Mādhava and introduces a Śiva-hymn: he first declares the impossibility of fully enumerating Śiva’s names and qualities, then commits to narrating a concise account empowered by Mahādeva’s grace, emphasizing that such praise requires Maheśvara’s sanction.