Shloka 48
अच्युत: प्रथित: प्राण: प्राणदो वासवानुज: । अपां निधिरधिष्ठानमप्रमत्त: प्रतिष्ठित:
acyutaḥ prathitaḥ prāṇaḥ prāṇado vāsavānujaḥ | apāṁ nidhir adhiṣṭhānam apramattaḥ pratiṣṭhitaḥ ||
Bhīṣma nói: “Ngài là Acyuta, Đấng Bất Thoái—không đổi thay bởi bất kỳ biến dịch nào; là Prathita, Đấng Lừng Danh—được tôn xưng là nguyên nhân của sự sinh khởi và trật tự của thế gian; là Prāṇa, Sinh Khí—nuôi giữ muôn loài như nguyên lý sinh mệnh vũ trụ; là Prāṇada, Đấng Ban Sinh Mệnh—bồi dưỡng và nâng đỡ mọi hữu tình; là Vāsavānuja, em của Indra—giáng sinh như vậy trong hóa thân Vāmana; là Apāṁ Nidhi, Kho Tàng Nước—hiện hữu như đại dương gom giữ muôn dòng; là Adhiṣṭhāna, Nền Tảng—làm chỗ nương tựa và cơ sở căn bản của mọi loài; là Apramatta, Đấng Luôn Tỉnh Giác—không hề lơ là; và là Pratiṣṭhita, Đấng An Trụ Vững Bền—ngự trong chính uy quang của Ngài.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches contemplative devotion through divine names: the Supreme is portrayed as changeless, life-sustaining, the cosmic foundation, and ever-vigilant. Remembering these epithets frames dharma as grounded in a stable, sustaining divine order rather than in human fluctuation or negligence.
In Anuśāsana Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on dharma and devotion. Here he continues a litany of Viṣṇu’s names (a section associated with the Viṣṇu-sahasranāma tradition), explaining the Lord’s attributes through epithets that connect theology with cosmic functions (life, support, vigilance).