Shloka 67
Vānaprastha-dharma and Tapas: Śiva–Umā Saṃvāda
Forest-Stage Discipline and Austerity
न तेषां क्षीरपा: केचिज्जायन्ते कुलवर्धना: । प्रजाक्षयेण युज्यन्ते कुलवंशक्षयेण च
na teṣāṃ kṣīrapāḥ kecij jāyante kulavardhanāḥ | prajā-kṣayeṇa yujyante kula-vaṃśa-kṣayeṇa ca ||
Śakra nói: “Những kẻ vắt sữa từ bò còn có bê non mà uống thì trong dòng tộc họ chẳng sinh ra đứa con nào là kẻ ‘uống sữa’ đúng nghĩa—con cái khỏe mạnh biết nâng đỡ và làm tăng trưởng gia đạo. Trái lại, họ chịu khổ vì tuyệt tự; tông tộc và huyết hệ cũng suy tàn.”
शक्र उवाच
Educational Q&A
Exploiting a cow’s milk when her calf is still dependent—taking without due restraint and care—is treated as adharma; the text warns that such greed harms one’s own future through loss of progeny and decline of family lineage.
Śakra (Indra) delivers a moral warning: people who improperly consume milk taken from cows with young calves will not produce worthy offspring and will suffer prajā-kṣaya (loss of children) and kula-vaṃśa-kṣaya (decline of clan and lineage).