Shloka 2
मांसभक्षण-दोषाः तथा अहिंसाया माहात्म्यम् | Faults of Meat-Consumption and the Supremacy of Ahiṃsā
युधिष्ठिरने पूछा--भगवन्! अहिंसा, वेदोक्त कर्म, ध्यान, इन्द्रिय-संयम, तपस्या और गुरु-शुश्रूषा--इनमेंसे कौन-सा कर्म मनुष्यका (विशेष) कल्याण कर सकता है ।।
Yudhiṣṭhira uvāca—Bhagavan! ahiṃsā, vedokta-karma, dhyāna, indriya-saṃyama, tapasyā ca guru-śuśrūṣā—eteṣāṃ madhye kaḥ karma manuṣyasya (viśeṣataḥ) kalyāṇaṃ kartum arhati? || Bṛhaspatir uvāca—sarvāṇy etāni dharmyāṇi pṛthag-dvārāṇi sarvaśaḥ; śṛṇu saṃkīrtyamānāni ṣaḍ eva, bharatarṣabha. ||
Yudhiṣṭhira thưa hỏi: “Bạch tôn giả, trong những điều này—bất bạo hại, các bổn phận do Veda truyền dạy, thiền định, chế ngự các căn, khổ hạnh, và phụng sự thầy—pháp hành nào có thể đem lại phúc lợi đặc biệt cho con người?” Bṛhaspati đáp: “Tất cả đều là điều hợp dharma; mỗi điều là một cánh cửa riêng dẫn vào dharma. Hãy nghe ta nêu bày sáu điều ấy, hỡi bậc trượng phu kiệt xuất của dòng Bharata.”
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
Bṛhaspati teaches that multiple disciplines—non-violence, scriptural duty, meditation, sense-control, austerity, and service to the teacher—are all legitimate and righteous avenues to dharma and human welfare; they are not mutually exclusive but distinct ‘gateways’ leading toward the good.
In the Anuśāsana Parva’s instructional setting, Yudhiṣṭhira seeks guidance on which single practice most benefits a person. Bṛhaspati responds by reframing the question: rather than one exclusive best, these six are each dharmic paths, and he is about to enumerate and explain them.