Shloka 33
Ahiṃsā as Threefold Restraint (Mind–Speech–Action) and the Ethics of Consumption
बृहस्पतिजीने कहा--राजन्! जीव उस वीर्यमें प्रविष्ट होकर जब गर्भमें संनिहित होता है, तब वे पाँचों भूत शरीररूपमें परिणत हो उसे बाँध लेते हैं, फिर उन्हीं भूतोंसे विलग होनेपर वह दूसरी गतिको प्राप्त होता है ।।
bṛhaspatir uvāca—rājan! jīvaḥ tasmin vīrye praviśya yadā garbhe saṃnihitaḥ bhavati, tadā te pañca bhūtāni śarīrarūpeṇa pariṇatāni taṃ badhnanti; punaḥ tebhya eva bhūtebhyo vilagnena sa dvitīyāṃ gatiṃ prāpnoti || sarvabhūtasamāyuktaḥ prāptaḥ jīva eva hi | tato 'sya karma paśyanti śubhaṃ vā yadi vāśubham | devatāḥ pañcabhūtasthāḥ | kiṃ bhūyaḥ śrotum icchasi ||
Bṛhaspati nói: “Tâu Đại vương, khi tự ngã sống (jīva) đi vào tinh chất và an lập trong bào thai, thì năm đại nguyên tố, đã biến thành hình thể thân xác, trói buộc nó. Khi lìa khỏi chính các nguyên tố ấy, nó đạt đến một nẻo đi khác. Quả thật, chính jīva mang thân—kết hợp với mọi nguyên tố—mới nếm trải lạc và khổ. Khi ấy, các vị thần chủ quản an trú trong năm nguyên tố nhìn xem nghiệp của nó là lành hay dữ. Nay ngài còn muốn nghe điều gì nữa?”
युधिषछ्िर उवाच
Educational Q&A
Embodiment is explained as the jīva becoming bound by the five elements that constitute the body; pleasure and pain are experienced in this embodied condition, and one’s future course (gati) follows upon separation from the elements, in accordance with the moral quality (śubha/aśubha) of one’s karma, witnessed by the presiding deities.
In Yudhiṣṭhira’s dialogue, Bṛhaspati continues an instruction on birth, embodiment, and post-mortem transition: how the jīva enters the womb, becomes bound in a body made of the five elements, and later departs to another state, with its deeds evaluated in terms of merit and demerit.