Shloka 10
शृङ्गिशापः—तक्षककाश्यपसंवादः (Śṛṅgī’s Curse and the Takṣaka–Kāśyapa Dialogue)
Devanagari script
तत्र चोत्पत्स्यते जन्तुर्भवतां तारणाय वै । शाश्वताश्चाव्ययाश्वैव तिष्ठन्तु पितरो मम,वैसे विवाहसे जो पत्नी मिलेगी, उसीके गर्भसे आपलोगोंको तारनेके लिये कोई प्राणी उत्पन्न होगा। मैं चाहता हूँ मेरे पितर नित्य शाश्वत लोकोंमें बने रहें, वहाँ वे अक्षय सुखके भागी हों
Translation
“Từ người vợ có được bởi cuộc hôn phối như thế, sẽ sinh ra một hữu tình để cứu độ các ngài. Ta mong các bậc tổ tiên của ta được an trú mãi trong những cõi thường hằng, không suy hoại, hưởng phần an lạc bất tận.”
Word by Word
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
उत्पत्स्यतेwill arise / will be born
उत्पत्स्यते:
TypeVerb
Rootउत्√पत्
FormLृट् (simple future), Ātmanepada, 3, singular
जन्तुःa creature, being
जन्तुः:
Karta
TypeNoun
Rootजन्तु
Formmasculine, nominative, singular
भवताम्of you (honorific, pl.)
भवताम्:
TypePronoun
Rootभवत्
Formmasculine, genitive, plural
तारणायfor the deliverance / saving
तारणाय:
Sampradana
TypeNoun
Rootतारण
Formneuter, dative, singular
वैindeed
वै:
TypeIndeclinable
Rootवै
शाश्वताःeternal
शाश्वताः:
TypeAdjective
Rootशाश्वत
Formmasculine, nominative, plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
अव्ययाःimperishable
अव्ययाः:
TypeAdjective
Rootअव्यय
Formmasculine, nominative, plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
एवindeed, just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
तिष्ठन्तुlet (them) remain / may (they) stay
तिष्ठन्तु:
TypeVerb
Root√स्था
Formलोट् (imperative/benedictive sense), Parasmaipada, 3, plural
पितरःthe ancestors (manes)
पितरः:
Karta
TypeNoun
Rootपितृ
Formmasculine, nominative, plural
ममmy
मम:
TypePronoun
Rootअस्मद्
Formgenitive, singular
Speaker
तक्षक उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes