Shloka 62
Vāraṇāvata-prasaṃsā and the Pāṇḍavas’ Departure (वरणावत-प्रशंसा तथा पाण्डव-प्रयाणम्)
संस्मरन् संगमं चैव वचन चैव तस्य तत् | ततो द्रुपदमागम्य सखिपूर्वमहं प्रभो,उस समय मुझे द्रुपदकी मैत्री और उनकी कही हुई पूर्वोक्त बातोंका बारंबार स्मरण हो आता था। तदनन्तर अपने पहलेके सखा द्रुपदके पास पहुँचकर मैंने कहा--“नरश्रेष्ठ! मुझ अपने मित्रको पहचानो तो सही।' प्रभो! मैं ट्रपदके पास पहुँचनेपर उनसे मित्रकी ही भाँति मिला
saṃsmaran saṅgamaṃ caiva vacanaṃ caiva tasya tat | tato drupadam āgamya sakhipūrvam ahaṃ prabho |
Ta nhớ đi nhớ lại cuộc gặp thuở trước và những lời người ấy đã nói khi ấy. Rồi ta đến với Drupada, người bạn cũ của ta; vừa tới nơi, ta thưa: “Hỡi bậc trượng phu bậc nhất, xin hãy nhận ra ta—bạn của ngài.” Thế là, đến trước Drupada, ta tiến lại như một người bạn, mong nối lại mối dây xưa và đòi hỏi đạo nghĩa mà tình bằng hữu đã tạo nên.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical weight of prior relationships and spoken commitments: remembering an earlier meeting and words spoken, one appeals to friendship as a moral bond that ought to be recognized and honored.
The narrator reports that, recalling a past encounter and Drupada’s earlier words, he goes to Drupada—once his friend—and asks him to recognize him as a friend, approaching him with the expectations and intimacy of former friendship.