Adhyaya 50

Verse 1

इति श्रीलिङ्गमहापुराणे पूर्वभागे एकोनपञ्चाशत्तमो ऽध्यायः सूत उवाच शितान्तशिखरे शक्रः पारिजातवने शुभे तस्य प्राच्यां कुमुदाद्रिकूटो ऽसौ बहुविस्तरः

Như vậy, trong Liṅga Mahāpurāṇa tôn kính, phần Pūrva-bhāga, chương thứ bốn mươi chín được mở ra. Sūta nói: Trên đỉnh gọi là Śitānta, Śakra (Indra) hiện diện trong khu rừng Pārijāta cát tường; và về phía đông của nơi ấy là đỉnh núi Kumudādri trải rộng mênh mang.

Verse 2

अष्टौ पुराण्युदीर्णानि दानवानां द्विजोत्तमाः सुवर्णकोटरे पुण्ये राक्षसानां महात्मनाम्

Hỡi bậc tối thượng trong hàng hai lần sinh, tám bộ Purāṇa đã được tuyên thuyết giữa các Dānava, trong hang Vàng linh thiêng, vì những Rākṣasa đại tâm—để chánh pháp được ghi nhớ và sợi trói (pāśa) của vô minh được nới lỏng dưới quyền Đức Chúa (Pati).

Verse 3

नीलकानां पुराण्याहुर् अष्टषष्टिर्द्विजोत्तमाः महानीले ऽपि शैलेन्द्रे पुराणि दश पञ्च च

Hỡi bậc tối thượng trong hàng hai lần sinh, người ta nói rằng các Nīlakaṇṭha có sáu mươi tám bộ Purāṇa cổ. Và trên ngọn núi chúa Mahānīla cũng có mười lăm bộ Purāṇa.

Verse 4

हयाननानां मुख्यानां किन्नराणां च सुव्रताः वेणुसौधे महाशैले विद्याधरपुरत्रयम्

Hỡi người giữ hạnh nguyện cao quý, trên ngọn núi lớn mang tên Veṇusau dha có ba thành của các Vidyādhara—thuộc về những bậc đứng đầu trong loài mặt ngựa và cả các Kinnara—an bày trong trật tự vũ trụ do Śiva thiết lập.

Verse 5

वैकुण्ठे गरुडः श्रीमान् करञ्जे नीललोहितः वसुधारे वसूनां तु निवासः परिकीर्तितः

Tại Vaikuṇṭha, Garuḍa vinh hiển ngự trị; tại Karañja, Nīlalohita (Śiva, Đấng Xanh-Đỏ) an trú. Và tại Vasudhārā, nơi cư ngụ của các Vasu được tuyên xưng.

Verse 6

रत्नधारे गिरिवरे सप्तर्षीणां महात्मनाम् सप्तस्थानानि पुण्यानि सिद्धावासयुतानि च

Trên núi Ratnadhara tối thắng, có bảy thánh xứ của các Saptarishi đại tâm—những chỗ hành hương thanh tịnh, kèm theo các trú xứ của các Siddha.

Verse 7

महत्प्रजापतेः स्थानम् एकशृङ्गे नगोत्तमे गजशैले तु दुर्गाद्याः सुमेधे वसवस् तथा

Trên núi tối thắng Ekaśṛṅga là tòa xứ tôn quý của Prajāpati. Trên Gajaśaila ngự Durgā cùng các Thánh Mẫu khác; và trên Sumedhā, các Vasu cũng an trú như vậy—những trú xứ nơi đỉnh núi được thiết lập trong trật tự thiêng liêng do Pati (Śiva) gìn giữ.

Verse 8

आदित्याश् च तथा रुद्राः कृतावासास्तथाश्विनौ अशीतिर्देवपुर्यस्तु हेमकक्षे नगोत्तमे

Tại đó cũng có các Āditya và các Rudra an cư; lại có các Kṛtāvāsa và đôi Aśvin. Trên Hemakakṣa, ngọn núi tối thượng, có tám mươi thành trì của chư thiên.

Verse 9

सुनीले रक्षसां वासाः पञ्चकोटिशतानि च पञ्चकूटे पुराण्यासन् पञ्चकोटिप्रमाणतः

Tại Sunīla là các khu cư trú của loài Rākṣasa—tổng cộng năm trăm koṭi. Và trên Pañcakūṭa từng có những nơi ở cổ xưa, trải rộng đến quy mô năm koṭi.

Verse 10

शतशृङ्गे पुरशतं यक्षाणाममितौजसाम् ताम्राभे काद्रवेयाणां विशाखे तु गुहस्य वै

Trên núi Śataśṛṅga có một trăm thành lũy của các Yakṣa, những bậc uy lực vô lượng. Ở Tāmrābha là các trú xứ của Kādraveya; và tại Viśākha chính là nơi ngự của Guha (Skanda).

Verse 11

श्वेतोदरे मुनिश्रेष्ठाः सुपर्णस्य महात्मनः पिशाचके कुबेरस्य हरिकूटे हरेर्गृहम्

Hỡi các bậc hiền triết tối thượng, tại Śvetodara là tòa ngự linh thiêng của Suparṇa (Garuḍa) đại hồn. Ở Piśācaka là nơi cư ngụ của Kubera; và trên Hari-kūṭa là dinh thất của Hari. Như vậy, các trú xứ thần linh được an lập trong những miền thánh địa tương ứng.

Verse 12

कुमुदे किंनरावासस् त्व् अञ्जने चारणालयः कृष्णे गन्धर्वनिलयः पाण्डुरे पुरसप्तकम्

Trong miền mang sắc kumuda là chỗ ở của Kiṃnara; trong sắc añjana u tối là nơi trú của Cāraṇa; trong sắc đen kṛṣṇa là cư xứ của Gandharva; và trong sắc nhạt pāṇḍura là quần tụ bảy thành. Như thế, các thế giới được phân định theo những phẩm tính ánh sáng, dưới quyền Đức Pati—Đấng an bài mọi chỗ đứng của muôn loài.

Verse 13

विद्याधराणां विप्रेन्द्रा विश्वभोगसमन्वितम् सहस्रशिखरे शैले दैत्यानामुग्रकर्मणाम्

Hỡi bậc Bà-la-môn tối thượng, trên ngọn núi nghìn đỉnh có một cõi rực rỡ của các Vidyādhara, đầy đủ mọi hưởng lạc—nhưng cũng chính là nơi ngự của các Daitya với nghiệp hành dữ dội.

Verse 14

पुराणां तु सहस्राणि सप्त शक्रारिणां द्विजाः मुकुटे पन्नगावासः पुष्पकेतौ मुनीश्वराः

Hỡi các bậc song sinh (dvija), các Purāṇa được kể là hàng nghìn; và có bảy bộ chính được truyền dạy trong dòng truyền thừa đối nghịch với Śakra (Indra). Trong hàng các bậc thánh hiền, có Pannagāvāsa—người đội rắn làm miện—và Puṣpaketu; những danh xưng ấy được ghi nhớ trong thánh hệ truyền trao giáo pháp Śaiva này.

Verse 15

वैवस्वतस्य सोमस्य वायोर्नागाधिपस्य च तक्षके चैव शैलेन्द्रे चत्वार्यायतनानि च

Cũng có bốn thánh xứ—gắn với Vaivasvata (Diêm Vương), Soma, Vāyu và Chúa tể loài Nāga; lại có các trú xứ liên hệ với Takṣaka và Śailendra. Nhờ những tòa ngự đã được hiến thánh như vậy, lòng bhakti đối với Pati (Śiva) được an định, và paśu (linh hồn bị trói) được dẫn dắt đến giải thoát khỏi pāśa (xiềng buộc).

Verse 16

ब्रह्मेन्द्रविष्णुरुद्राणां गुहस्य च महात्मनः कुबेरस्य च सोमस्य तथान्येषां महात्मनाम्

Đối với Brahmā, Indra, Viṣṇu và các Rudra; đối với bậc đại hồn Guha (Skanda); đối với Kubera và Soma; và cả các bậc vĩ đại khác—những lời tán dương và thỉnh mời đã được dâng lên, để xác nhận uy quyền tối thượng của Pati, Śiva, vượt trên mọi chức vị thần linh.

Verse 17

सन्त्यायतनमुख्यानि मर्यादापर्वतेष्वपि श्रीकण्ठाद्रिगुहावासी सर्वावासः सहोमया

Ngay cả trên những dãy núi biên giới cũng có các thánh điện tối thắng. Tại đó, trong hang núi Śrīkaṇṭha, Đấng là Nơi Nương Tựa của muôn loài ngự cùng Umā. Nhờ vậy, Pati (Śiva) được hiển lộ là chốn quy y nội tại của mọi paśu (linh hồn bị trói) và của mọi thánh tòa.

Verse 18

श्रीकण्ठस्याधिपत्यं वै सर्वदेवेश्वरस्य च अण्डस्यास्य प्रवृत्तिस्तु श्रीकण्ठेन न संशयः

Quả thật, quyền tối thượng thuộc về Śrīkaṇṭha, Chúa tể của hết thảy chư thiên. Sự triển khai và vận hành của Quả Trứng vũ trụ này (aṇḍa) đều khởi từ Śrīkaṇṭha—không còn nghi hoặc.

Verse 19

अनन्तेशादयस्त्वेवं प्रत्येकं चाण्डपालकाः चक्रवर्तिन इत्युक्तास् ततो विद्येश्वरास्त्विह

Vì thế, Ananteśa và các vị khác—mỗi vị trong phạm vi của mình—là những đấng hộ trì các “quả trứng vũ trụ” (aṇḍa). Họ được gọi là “cakravartin”, bậc đế vương phổ quát; và tại đây, do vậy, họ được biết là các Vidyeśvara, Chúa tể của minh tri, được an lập để nâng giữ trật tự của Śiva.

Verse 20

श्रीकण्ठाधिष्ठितान्यत्र स्थानानि च समासतः मर्यादापर्वतेष्वद्य शृण्वन्तु प्रवदाम्य् अहम्

Nay hãy lắng nghe: ta sẽ vắn tắt tuyên thuyết các thánh xứ do Śrīkaṇṭha (Đức Śiva) ngự trị, nhất là những nơi trên các dãy núi biên giới—những pháp tòa linh thiêng nơi Pati hiển lộ sự hiện diện để nâng độ các paśu, những chúng sinh bị ràng buộc.

Verse 21

श्रीकण्ठाधिष्ठितं विश्वं चराचरमिदं जगत् कालाग्निशिवपर्यन्तं कथं वक्ष्ये सविस्तरम्

Toàn thể vũ trụ này—thế giới hữu động và vô động—đều được Śrīkaṇṭha (Śiva) nâng đỡ. Trải rộng đến tận Kālāgni-Śiva, làm sao ta có thể thuật bày cho hết mọi chi tiết?