Kurma Purana — Uttara Bhaga, Shloka 82

Dharma of Non-Injury, Non-Stealing, Purity, and Avoidance of Hypocrisy (Ācāra and Saṅkarya-Nivṛtti)

Devanagari script

परबाधं न कुर्वोत जलवातातपादिभिः / कारयित्वा स्वकर्माणि कारून् पश्चान्न वञ्चयेत् / सायंप्रातर् गृहद्वारान् भिक्षार्थं नावघट्टयेत्

Transliteration

parabādhaṃ na kurvota jalavātātapādibhiḥ / kārayitvā svakarmāṇi kārūn paścānna vañcayet / sāyaṃprātar gṛhadvārān bhikṣārthaṃ nāvaghaṭṭayet

Translation

Không nên làm hại người khác bằng cách lạm dụng nước, gió, sức nóng, ánh nắng và những thứ tương tự. Sau khi nhờ thợ thủ công làm xong công việc của mình, chớ lừa gạt họ về sau. Và cũng không nên chiều tối hay rạng sáng đi gõ cửa từng nhà để xin ăn.

Word by Word

• पर-बाधम्: harm to others
• पर-बाधम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: पर (प्रातिपदिक) + बाध (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (परस्य बाधा)

• न: not
• न: Sambandha (सम्बन्ध/negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-निपात

• कुर्वीत: should do / should cause
• कुर्वीत: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; पाठभेदे 'कुर्वोत' इति दृश्यते, अर्थतः कुर्वीत

• जल-वात-आतप-आदिभिः: by water, wind, heat, etc.
• जल-वात-आतप-आदिभिः: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: जल (प्रातिपदिक) + वात (प्रातिपदिक) + आतप (प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन; इतरेतर-द्वन्द्वः (जलश्च वातश्च आतपश्च) + 'आदि' समाहारसूचक

• कारयित्वा: having had (them) done
• कारयित्वा: Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: कृ (धातु) [णिच्: कारय-] → कारयित्वा (क्त्वा)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययीभावरूप (gerund), पूर्वकालिक क्रिया (having caused to be done)

• स्व-कर्माणि: one’s own works
• स्व-कर्माणि: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: स्व (प्रातिपदिक) + कर्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (स्वस्य कर्माणि)

• कारून्: artisans / workers
• कारून्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: कारु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन

• पश्चात्: afterwards
• पश्चात्: Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: पश्चात् (अव्यय)
• Form: काल/क्रमवाचक-अव्यय (adverb)

• न: not
• न: Sambandha (सम्बन्ध/negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-निपात

• वञ्चयेत्: should cheat / deceive
• वञ्चयेत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वञ्च् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• सायम्-प्रातर्: in the evening and in the morning
• सायम्-प्रातर्: Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: सायम् (अव्यय) + प्रातर् (अव्यय)
• Form: कालवाचक-द्वन्द्व-अव्यय (adverbs in copulative pair)

• गृह-द्वारान्: house-doors
• गृह-द्वारान्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: गृह (प्रातिपदिक) + द्वार (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (गृहस्य द्वाराणि)

• भिक्षा-अर्थम्: for alms
• भिक्षा-अर्थम्: Prayojana (प्रयोजन)
• Type: Indeclinable
• Root: भिक्षा (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभाव-प्रयोग (purpose): द्वितीया एकवचनरूपेण अव्ययवत्; तत्पुरुषः (भिक्षायाः अर्थम्)

• न: not
• न: Sambandha (सम्बन्ध/negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-निपात

• अवघट्टयेत्: should knock (at) / bang
• अवघट्टयेत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: घट्ट् (धातु) [अव- + णिच्: अवघट्टय-]
• Form: विधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; णिच्-प्रयोग

Speaker

Lord Kūrma (Vishnu) instructing on dharma (sadācāra) within a Purāṇic dialogue framework

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: raudra

Characters & Entities

• Lord Kūrma (Vishnu)
• kārū (artisans/workers)
• gṛhastha (householder, implied)
• bhikṣā (alms, implied)

More Details (3 sections)

FAQs

How does this verse explain the nature of the Supreme Self (Atman)?

Indirectly: it frames dharma as restraint from harming others and from deceit, implying that spiritual life begins with self-mastery and purity of conduct—foundational for realizing the Atman in the Kurma Purana’s broader teaching.

What Yoga or Meditative practices are highlighted here?

It emphasizes ethical restraints akin to yama: non-harming in ordinary acts and honesty in livelihood (not cheating workers), plus disciplined dependence (not harassing homes for alms). Such moral discipline is treated as the ground on which higher Yoga—later elaborated in Kurma Purana traditions including Pāśupata-oriented practice—can stand.

How does this verse depict the relationship between Shiva and Vishnu?

This verse focuses on sadācāra rather than explicit deity-theology; in the Kurma Purana’s Shaiva–Vaishnava synthesis, such shared ethical dharma is presented as universally upheld by the Supreme—whether addressed as Vishnu (Kūrma) or aligned with Shaiva/Pāśupata discipline.