Atharva Veda 4.13.3 — Kanda 4, Anuvaka 2, Sukta 13, Mantra 3

Sukta 13

Sanskrit (Devanagari)

आ वा॑त वाहि भेष॒जं वि वा॑त वाहि॒ यद्रपः॑ । त्वं हि वि॑श्वभेषज दे॒वानां॑ दू॒त ईय॑से

IAST Transliteration

ā́ vāta vā́hi bheṣajáṃ ví vāta vā́hi yád rápah | tváṃ hí viśvá-bheṣaja devā́nāṃ dūtá ī́yase

English Translation (Griffith/Whitney)

Hither, O Wind, convey the medicine; away, O Wind, convey whatever harm there is. For thou, the all-medicine, goest as the Gods’ messenger.

Translation

Hỡi Gió, hãy mang thuốc (bheṣajá) đến đây; hỡi Gió, hãy mang đi mọi điều gây hại (rapas). Vì ngươi thật là “thuốc của muôn loài” (viśvabheṣaja), và ngươi đi như sứ giả của các Thần.

Word by Word

• आ: hither, towards (prefix: ‘to/near’)
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग)

• वात: O Wind
• वात: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: वात (प्रातिपदिक)

• वाहि: carry! bring!
• वाहि: —
• Type: Verb
• Root: वह्

• भेषजम्: remedy, medicine
• भेषजम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: भेषज (प्रातिपदिक)

• वि: apart, away; widely (prefix)
• वि: —
• Type: Indeclinable
• Root: वि (उपसर्ग)

• वात: O Wind
• वात: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: वात (प्रातिपदिक)

• वाहि: carry! drive!
• वाहि: —
• Type: Verb
• Root: वह्

• यत्: that which
• यत्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• रपः: harm, disease, affliction
• रपः: कर्म
• Type: Noun
• Root: रपस् (प्रातिपदिक)

• त्वम्: you
• त्वम्: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• हि: indeed, for
• हि: —
• Type: Indeclinable
• Root: हि (निपात)

• विश्वभेषज: O universal-healer (all-medicine)
• विश्वभेषज: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative epithet)
• Root: विश्व-भेषज (समास-प्रातिपदिक)

• देवानाम्: of the gods
• देवानाम्: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• दूतः: messenger
• दूतः: कर्तृ (विशेषण/उपाधि: त्वम्)
• Type: Noun
• Root: दूत (प्रातिपदिक)

• ईयसे: you go, you move (as messenger)
• ईयसे: —
• Type: Verb
• Root: इ (ईय्) / अय्-गत्यर्थ (वैदिक)

Attribution

Rishi: Atharvanic tradition (variable).

Devata: Vāta (Wind).

Chandas: Anuṣṭubh (likely; may be slightly irregular).

Mantra Rasa

Primary: adbhuta

Secondary: shanta