Sutra 2
Devanagari script
अप्रवृत्तवधानां मत्स्यपक्षिणां बन्धवधहिंसायां पादोनसप्तविंशतिपणमत्ययं कुर्यात्मृगपशूनां द्विगुणम् ॥ कZ_०२.२६.०२ ॥
Transliteration
apravṛttavadhānāṃ matsyapakṣiṇāṃ bandha-vadha-hiṃsāyāṃ pādonasaptaviṃśatipaṇam atyayaṃ kuryāt mṛgapaśūnāṃ dviguṇam
Translation
Đối với cá và chim mà việc giết hại không được phép, nếu bắt, giết hoặc làm bị thương thì phải phạt 26 và 1/4 paṇa; đối với thú săn và các loài vật khác thì gấp đôi mức đó.
Word by Word
अप्रवृत्तवधानाम्of those for whom killing is not customary / not previously practiced (i.e., not ordinarily slaughtered)
अप्रवृत्तवधानाम्:
TypeNoun (compound adjective used substantively)
Rootवध (√हन्) / प्रवृत्त (√वृत्)
Formषष्ठी-बहुवचनम्; नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग-प्रयोगः (सामान्यतः ‘-आनाम्’ = gen.pl.); ‘अ-’ नञ्-प्रत्ययः; अर्थः—येषां वधः (वध-प्रवृत्तिः) न प्रवृत्तः
मत्स्यपक्षिणाम्of fish and birds
मत्स्यपक्षिणाम्:
TypeNoun (compound)
Rootमत्स्य; पक्षिन्
Formषष्ठी-बहुवचनम्; समाहार/इतरेतर-द्वन्द्वः; ‘मत्स्य-’ (m.) + ‘पक्षिन्-’ (m.)
बन्धवधहिंसायाम्in (cases of) capture, killing, or injury
बन्धवधहिंसायाम्:
TypeNoun (compound)
Rootबन्ध (√बन्ध्); वध (√हन्); हिंसा (√हिंस्)
Formसप्तमी-एकवचनम्; समाहार-द्वन्द्वः (threefold act treated as one head): बन्धः/वधः/हिंसा; स्त्रीलिङ्ग-आधारः ‘-आयाम्’
पादोनसप्तविंशतिपणम्(a fine of) one-quarter less than twenty-seven panas (26.25 panas)
पादोनसप्तविंशतिपणम्:
TypeNoun (numeral compound)
Rootपाद; ऊन; सप्तविंशति; पण
Formद्वितीया-एकवचनम्; नपुंसकलिङ्गम्; ‘पाद-ऊन’ = one quarter less; ‘सप्तविंशति’ = 27; ‘पण’ = pana (coin); समासार्थः—(सप्तविंशतिपणात्) पादोनम्
अत्ययम्penalty, fine
अत्ययम्:
TypeNoun
Rootअत्यय
Formद्वितीया-एकवचनम्; पुंलिङ्गम्; दण्ड/दोष-पर्यायः
कुर्यात्should impose / shall levy
कुर्यात्:
TypeVerb
Root√कृ
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; विधानार्थः
मृगपशूनाम्of wild animals and (other) beasts/cattle
मृगपशूनाम्:
TypeNoun (compound)
Rootमृग; पशु
Formषष्ठी-बहुवचनम्; इतरेतर-द्वन्द्वः; पुंलिङ्ग-प्रयोगः
द्विगुणम्double
द्विगुणम्:
TypeAdjective (used adverbially)
Rootद्वि; गुण
Formद्वितीया-एकवचनम्; नपुंसकलिङ्गम्; ‘अत्ययम्’ इत्यस्य विशेषणम्—द्विगुणं (दण्डम्)
Entities Mentioned
M
matsya (fish)P
pakṣi (birds)M
mṛga (game)P
paśu (animals)A
atyaya (fine)FAQs
A protected-class rule: certain animals are under a no-kill regime; any interference (capture/killing/injury) triggers penal sanctions.
It reflects higher value, greater ecological/economic impact, or stronger protection priority for larger game/animals compared to fish/birds in this schedule.