Sutra 3
Devanagari script
प्राप्तेऽर्घे वार्घान्तरं कारयेत् ॥ कZ_०२.१६.०३ ॥
Transliteration
prāpte 'rghe vā arghāntaraṃ kārayet
Translation
Khi đã đạt được mức giá mục tiêu, ông ta có thể cho áp dụng một mức giá điều chỉnh (mốc giá mới).
Word by Word
प्राप्तेwhen (the price/value) has been obtained/settled; upon the price being fixed
प्राप्ते:
TypeParticiple (Verbal adjective)
Root√आप् (आप्नुयात्) उपसर्गः प्र-
Formकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्गे/पुंलिङ्गे लोके प्रायः; सप्तमी एकवचनम्; लोके ‘प्राप्ते (सति)’ = सति-सप्तमी (locative absolute)
अर्घेin/when the price (valuation)
अर्घे:
TypeNoun
Rootअर्घ
Formपुंलिङ्गः; सप्तमी एकवचनम्; ‘अर्घे’ = अर्घे (सति)
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक अव्ययम्
अर्घ-अन्तरम्a difference in price; price differential
अर्घ-अन्तरम्:
TypeNoun (compound)
Rootअर्घ + अन्तर
Formनपुंसकलिङ्गः; प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; ‘अर्घस्य अन्तरम्’ = मूल्यभेदः/मूल्यान्तरम्
कारयेत्should cause (it) to be made/levied/arranged
कारयेत्:
TypeVerb
Root√कृ (करोति) णिच् (कारयति)
Formलोट्/विधिलिङ्?—विधिलिङ् (optative) परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष एकवचनम्; णिच्-प्रयोगः (causative): ‘cause to be done/levy/arrange’
Entities Mentioned
S
state (implied superintendent/authority)FAQs
It allows the state to recalibrate official valuation as market conditions change—preventing both revenue leakage (underpricing) and public harm (overpricing) through periodic re-assessment.