Adhyaya 319

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे वागीश्वरीपूजा नामाष्टादशाधिकत्रिशततमो ऽध्यायः अथोनविंशत्यधिकत्रिशततमो ऽध्यायः मण्डलानि ईश्वर उवाच सर्वतो भद्रकान्यष्टमण्डलानि वदे गुह शक्तिमासाधयेत् प्राचीमिष्टायां विषुवे सुधीः

Như vậy, trong Agni Mahāpurāṇa kết thúc chương thứ 319, mang tên “Sự thờ phụng Vāgīśvarī”. Nay bắt đầu chương thứ 320: “Các Maṇḍala”. Đức Chúa phán: “Ta sẽ trình bày tám đồ hình maṇḍala ‘Sarvatobhadra’ (toàn cát tường). Bậc hành giả trí tuệ nên thành tựu (cảm ứng và đạt được) năng lực của Nữ Thần (Śakti) bằng cách cử hành nghi lễ đã định, quay mặt về hướng đông, vào thời điểm xuân/thu phân (equinox).”

Verse 2

चित्रास्वात्यन्तरेणाथ दृष्टसूत्रेण वा पुनः पूर्वापरायतं सूत्रमास्फाल्य मध्यतो ऽङ्कयेत्

Kế đó, dùng khoảng cách thích hợp cho việc vẽ—hoặc lại dùng dây ngắm—hãy căng một sợi dây theo trục đông–tây; rồi búng dây để in dấu, và đánh dấu điểm ở chính giữa.

Verse 3

द्विपर्णकमिति ख कोटिद्वयन्तु तन्मध्यादङ्कयेद्दक्षिणोत्तरम् मध्ये द्वयं प्रकर्तव्य स्फालयेद्दक्षिनोत्तरम्

“(Đồ hình này gọi là) dviparṇaka.” Từ trung điểm của nó, hãy đánh dấu hai góc theo trục nam–bắc. Ở chính giữa, lại tạo hai dấu (hoặc hai đường), rồi mở/giăng đồ hình theo hướng nam–bắc.

Verse 4

शतक्षेत्रार्धमानेन कोणसम्पातमादिशेत् एवं सूत्रचतुष्कस्य स्फालनाच्चतुरस्रकम्

Dùng thước đo bằng một nửa của một trăm đơn vị diện tích, hãy xác định điểm giao nhau của các đường chéo. Theo cách ấy, bằng việc căng và búng bốn sợi dây, một hình vuông (caturasra) được tạo thành.

Verse 5

जायते तत्र कर्तव्यं भद्रस्वेदकरं शुभम् वसुभक्तेन्दु द्विपदे क्षेत्रे वीथी च भागिका

Trong đó, cần kiến lập đồ hình cát tường (bhadra), đem lại an lạc, tạo sự mát dịu và xua tan nóng bức. Trên khu đất đo theo hai pada, phải bố trí một vīthī (đại lộ/đường chính) và một bhāgikā (sự phân chia phần đất/lô), theo các tỷ lệ thuộc loại vasu-, bhakta- và indu.

Verse 6

द्वारं द्विपदिकं पद्ममानाद्धै सकपोलकम् कीणबन्धविचित्रन्तु द्विपदं तत्र वर्तयेत्

Hãy làm cửa theo kiểu hai cánh (hai tấm), lấy kích thước bằng một nửa chuẩn “padma”, và gắn các kapolaka—những mấu trang trí nhô ra hai bên như gò má. Tại đó cũng nên bố trí một kết cấu hai tấm, được điểm xuyết bằng dải kīṇabandha (đai/băng trang sức) nhiều sắc.

Verse 7

शुक्लं पद्मं कर्णिका तु पीता चित्रन्तु केशरम् रक्ता वीथी तत्र कल्प्या द्वारं लोकेशरूपकं

Nên vẽ một hoa sen trắng; đài sen (karṇikā) ở giữa phải màu vàng, còn nhị (keśara) thì nhiều sắc. Tại đó hãy sắp đặt một dải lộ trình màu đỏ (băng rước lễ); và cửa phải được tạo theo hình tướng của Lokapāla, vị Chúa tể trấn giữ một phương.

Verse 8

रक्तकोणं विधौ नित्ये नैमित्तिकाब्जकं शृणु असंसक्तन्तु संसक्तं द्विधाब्जं भुक्तिमुक्तिकृत्

Trong nghi lễ thường nhật (nitya), hình thức được quy định là tam giác đỏ (raktakoṇa). Nay hãy nghe về đồ hình hoa sen dùng cho các nghi lễ tùy duyên (naimittika). Hoa sen có hai loại: “không nối” (asaṃsakta) và “có nối” (saṃsakta); đồ hình sen hai mặt này ban cho cả hưởng thụ thế gian lẫn giải thoát.

Verse 9

असंसक्तं मुमुक्षूणां संसक्तं तत्त्रिधा पृथक् बालो युवा च वृद्धश् च नामतः फलसिद्धिदाः

Đối với những người cầu giải thoát (mumukṣu), có hai loại: “không dính mắc” (asaṃsakta) và “dính mắc” (saṃsakta). Còn trạng thái “dính mắc” ấy lại được phân thành ba dạng riêng: gọi là trẻ thơ, thanh niên và lão niên; mỗi dạng được nói là đem lại quả thành tựu tương ứng.

Verse 10

पद्मक्षेत्रे तु सूत्राणि दिग्विदिक्षु विनिक्षिपेत् वृत्तानि पञ्चकल्पानि पद्मक्षेत्रसमानि तु

Trong đồ hình “liên địa” (padmakṣetra), hãy đặt các dây chuẩn (sūtra) theo các phương chính và các phương phụ. Lại phải dựng năm cấu hình hình tròn, mỗi hình cân xứng và tương ứng với chính liên địa ấy.

Verse 11

प्रथमे कर्णिका तत्र पुष्करैर् नवभिर्युता केशराणि चतुर्विंशद्वितीये ऽथ तृतीयके

Ở cách sắp đặt thứ nhất có phần nhụy trung tâm (karṇikā), kèm chín cánh sen (puṣkara). Ở cách thứ hai—và cũng như ở cách thứ ba—có hai mươi bốn sợi nhị (keśara).

Verse 12

दलसन्धिर्गजकुम्भ निभान्तर्यद्दलाग्रकम् पञ्चमे व्योमरूपन्तु संसक्तं कमलं स्मृतं

Hoa sen mà chỗ giáp nối các cánh giống như bướu thái dương của voi (gaja-kumbha), và đầu cánh bị kéo vào phía trong; ở loại thứ năm được gọi là “vyoma-rūpa” (dạng như hư không), và hoa sen ấy được biết là “saṃsakta” (kết chặt, sít liền).

Verse 13

असंसक्ते दलाग्रे तु दिग्भागैर् विस्तराद्भजेत् भागद्वयपरित्यागाद्वस्वंशैर् वर्तयेद्दलम्

Trong dạng “asaṃsakta” (không kết dính), khi đầu cánh không nối liền, hãy chia bề rộng theo các phần hướng (các phương vị), bắt đầu từ bề rộng trọn vẹn. Sau khi bỏ đi hai phần (làm chừa mép), hãy tạo hình cánh bằng tám phần còn lại.

Verse 14

सन्धिविस्तरसूत्रेण तन्मूलादञ्जयेद्दलम् सव्यासव्यक्रमेणैव वृद्धमेतद्भवेत्तथा

Bằng “sandhi-vistara-sūtra” (sợi chỉ mở rộng mối nối), hãy bôi/điểm chất kết dính lên phiến/cánh từ gốc của nó. Tiến hành theo thứ tự xen kẽ trái và phải, thì nó sẽ được nới rộng đúng cách như vậy.

Verse 15

अथ वा सन्धिमध्यात्तु भ्रामयेदर्धचन्द्रवत् सन्धिद्वयाग्रसूत्रं वा बालपद्मन्तथा भवेत्

Hoặc, từ giữa mối nối, hãy xoay/vung theo dáng nửa vầng trăng. Lại nữa, có thể thực hiện “đường chỉ ở đầu giữa hai mối nối” (sandhi-dvaya-agra-sūtra); cũng như vậy, thế “bāla-padma” (sen non) được tạo thành.

Verse 16

सन्धिसूत्रार्धमानेन पृष्ठतः परिवर्तयेत् तीक्ष्णाग्रन्तु सुवातेन कमलं भुक्तिमुक्तिदम्

Với kích thước bằng nửa độ dài của “sandhi-sūtra” (đường nối khớp), hãy xoay từ mặt sau; rồi dùng dụng cụ đầu nhọn và nhờ luồng khí được dẫn hướng đúng, mà tạo/lập “kamala” (hoa sen), thứ ban cả hưởng thụ thế gian lẫn giải thoát.

Verse 17

भुक्तिवृद्धौ च वश्यादौ बालं पद्मं समानकं नवनाभं नवहस्तं भागैर् मन्त्रात्मकैश् च तत्

Để tăng trưởng bhukti (phú quý, hưởng thụ thế gian) và cho các nghi thức khởi đầu bằng vaśya (thu hút/chế ngự), hãy lập “bāla-padma” (liên đồ non) có kích thước đồng nhất, gồm navanābha (chín tâm/ổ) và navahasta (chín cánh/tay); rồi chia đồ hình ấy thành các phần mang bản chất mantra, tức mỗi phần được ấn định/ghi chú các thần chú riêng.

Verse 18

मध्ये ऽब्जं पट्टिकावीजं द्वारेणाब्जस्य मानतः कण्ठोपकण्ठमुक्तानि तद्वाह्ये वीथिका मता

Ở giữa là “abja” (lõi dạng hoa sen); “paṭṭikā-bīja” (hạt/mô-đun của dải trung tâm) được xác định theo cửa, tùy theo kích thước của abja. Các yếu tố gọi là “kaṇṭha” và “upakaṇṭha” được đặt tách riêng; và phía ngoài đó được xem là vīthikā (lối đi/hành lang).

Verse 19

पञ्चभागान्विता सा तु समन्ताद्दशभागिका दिग्विदिक्ष्वष्ट पद्मानि द्वारपद्मं सवीथिकम्

Bố cục ấy có năm phân khu; và bốn phía được sắp thành mười phân đoạn. Theo các phương chính và phương phụ có tám ô sen; và tại cổng cũng có một ô sen, đầy đủ vīthikā (lối đi/đường rước).

Verse 20

तद्वाह्ये पञ्च पदिका वीथिका यत्र भूषिता पद्मवद्द्वारकण्ठन्तु पदिकञ्चौष्ठकण्ठकं

Bên ngoài cấu trúc cửa/ngưỡng ấy, phải có năm bậc; và cần một vīthikā (tiền sảnh/lối vào) được trang sức. “Kaṇṭha” của cửa (phần thắt như cổ ở trụ/khuôn) phải có dáng như hoa sen; và các đặc điểm của bậc cùng gờ “oṣṭha–kaṇṭhaka” (môi–cổ) cũng phải được thiết lập đúng theo phép.

Verse 21

कपोलं पदिकं कार्यं दिक्षु द्वारत्रयं स्पुटम् कोणबन्धं त्रिपत्तन्तु द्विपट्टं वज्रवद्भवेत्

Nên làm kapola và padikā (tấm ốp má và bộ phận nền/đế). Ở các phương, ba cửa mở phải được định rõ ràng. Mối liên kết góc (koṇa-bandha) phải buộc theo ba lớp, và cửa hai cánh phải vững chắc như vajra (kim cang).

Verse 22

मध्यन्तु कमलं शुक्लं पीतं रक्तञ्च नीलकम् पीतशुक्लञ्च धूम्रञ्च रक्तं पीतञ्च मुक्तिदम्

Ở trung tâm, hoa sen được quán tưởng là màu trắng, vàng, đỏ và xanh; lại có vàng-trắng và màu khói; rồi nữa là đỏ và vàng—phép quán này ban cho giải thoát.

Verse 23

पूर्वादौ कमलान्यष्ट शिवविष्ण्वादिकं जपेत् प्रासादमध्यतो ऽभ्यर्च्य शक्रादीनब्जकादिषु

Bắt đầu từ hoa sen ở phương Đông, hãy bày tám hoa sen và trì tụng (japa) danh/mantra khởi từ Śiva và Viṣṇu. Sau khi phụng thờ vị thần chủ ở giữa ngôi đền, tiếp đó hãy thờ Śakra và các thần khác trong các hoa sen v.v.

Verse 24

अस्त्राणि वाह्यवीथ्यान्तु विष्ण्वादीनश्वमेघभाक् पवित्रारोहणादौ च महामण्डलमालिखेत्

Trên các lối đi vòng ngoài, hãy đặt (hoặc vẽ) các khí giới; và tại đó, Viṣṇu cùng các thần khác—những vị thọ hưởng công đức của lễ Aśvamedha—được an vị/biểu hiện. Khi bắt đầu nghi thức thăng/đeo pavitra (sợi chỉ/ bùa chú thánh hóa), hãy vẽ Đại Mạn-đà-la.

Verse 25

अष्टहस्तं पुरा क्षेत्रं रसपक्षैर् विवर्तयेत् पञ्चभागमितेति ख , छ च द्विपदं कमलं मध्ये वीथिका पदिका ततः

Trước hết, hãy bố trí khu đất đo tám hasta, định các cạnh theo các phân chia ‘rasa’; các phần ký hiệu kha và cha được đo thành năm phần. Ở giữa đặt một hoa sen hai-pada (dvipada); rồi tiếp đó sắp đặt vīthikā (lối/đường hành lễ) và padikā (lối phụ).

Verse 26

दिग्विदिक्षु ततो ऽष्टौ च नीलाब्जानि विवर्तयेत् मध्यपद्मप्रमाणेन त्रिंशत्पद्मानि तानि तु

Kế đó, ở tám phương và tám phương phụ, nên vẽ các hoa sen xanh. Những hoa sen ấy phải lập thành ba mươi đóa, mỗi đóa có kích thước đúng theo chuẩn của hoa sen trung tâm.

Verse 27

दलसन्धिविहीनानि नीलेन्दीवरकानि च तत्पृष्ठे पदिका वीथी स्वस्तिकानि तदूर्ध्वतः

Các mô-típ hoa sen nīlendīvara nên vẽ không có các đường nối tại chỗ tiếp giáp giữa các cánh. Ở phía sau đó đặt padikā (dải bậc) và vīthī (dải lộ/đường nghi lễ), và phía trên nữa thì đặt các mô-típ svastika.

Verse 28

द्विपदानि तथा चाष्टौ कृतिभागकृतानि तु वर्तयेत् स्वस्तिकांस्तत्र वीथिका पूर्ववद्वहिः

Tại đó, nên sắp đặt đồ án theo các phân chia hai-pada và cả tám-pada, được lập theo những phần tỷ lệ. Trong bố cục ấy, hãy tạo các hình svastika. Các đường vīthikā phải được bố trí ở phía ngoài, đúng như đã nói trước.

Verse 29

द्वाराणि कमलं यद्वदुपकण्ठ्युतानि तु रक्तं कोणं पीतवीथी नीलं पद्मञ्चमण्डले

Trong maṇḍala, các cửa phải được sắp đặt như một hoa sen, có kèm các phần nhô phụ dạng “cổ” (upakaṇṭhya). Các góc tô màu đỏ, các dải đường xen giữa tô màu vàng, và chính hoa sen trong đồ hình tô màu xanh.

Verse 30

स्वस्तिकादि विचित्रञ्च सर्वकामप्रदं गुह पञ्चाब्जं पञ्चहस्तं स्यात् समन्ताद्दशभाजितम्

Hỡi Guha, đồ hình được trang sức bằng các mô-típ đa dạng, khởi từ svastika, là pháp ban thành tựu mọi sở nguyện. Mẫu “năm hoa sen” phải đo năm hasta, và được chia đều mười phần quanh khắp bốn phía.

Verse 31

द्विपदं कमलं वीथी पट्टिका दिक्षु पङ्कजम् चतुष्कं पृष्ठतो वीथी पदिका द्विपदान्यथा

Bố cục hai đơn vị (hai pada) được gọi là “kamala” (hoa sen). “Vīthī” là lối đi, còn “paṭṭikā” là dải/băng. Ở các phương (dikṣu) thì gọi là “paṅkaja” (sen). Bố cục bốn đơn vị (catuṣka) được quy định; phía sau (pṛṣṭhataḥ) có một lối đi (vīthī). “Padikā” cũng gồm hai pada (hai đơn vị) như vậy.

Verse 32

कण्ठोपकण्ठयुक्तानि द्वारान्यब्जन्तु मध्यतः पञ्चाब्जमण्डले ह्य् अस्मिन् सितं पीतञ्च पूर्वकम्

Trong maṇḍala “năm hoa sen” này, các cửa phải được đặt ở chính giữa, đầy đủ các yếu tố “cổ” và “cổ phụ” theo đúng quy thức; và bắt đầu từ phương Đông, các màu được quy định là trắng (sita) rồi đến vàng (pīta).

Verse 33

वैदूर्याभं दक्षिणाब्जं कुन्दाभं वारुणं कजम् उत्तराब्जन्तु शङ्खाभमन्यत् सर्वं विचित्रकम्

Hoa sen phương Nam phải có sắc như vaidūrya (ngọc mắt mèo). Hoa sen thuộc về Varuṇa phải trắng như hoa nhài. Hoa sen phương Bắc thì trắng như vỏ ốc tù và; còn tất cả phần còn lại đều phải đa sắc (variegated).

Verse 34

सर्वकामप्रदं वक्ष्ये दशहस्तन्तु मण्डलम् विकारभक्तन्तुर्याश्रं द्वारन्तु द्विपदं भवेत्

Ta sẽ trình bày maṇḍala “ban cho mọi ước nguyện”: kích thước của nó là mười hasta (khuỷu). Nó phải được chia thành các phần theo tỷ lệ, tùy theo những biến đổi cần thiết, và là một bố cục bốn cạnh (hình tứ giác); cửa vào phải rộng hai pada (hai đơn vị).

Verse 35

मध्ये पद्मं पूर्ववच्च विघ्नध्वंसं वदाम्यथ चतुर्हस्तं पुरं कृत्वा वृत्रञ्चैव करद्वयम्

Ở giữa, đặt/quán tưởng một hoa sen như trước. Nay ta nói về “Vighna-dhvaṃsa” (Đấng phá trừ chướng ngại): hãy tạo hình vị thần bốn tay; và biểu hiện “pura” (thành/quách) cùng Vṛtra được nắm giữ/điều phục bởi đôi tay (hai tay).

Verse 36

वीथीका हस्तमात्रन्तु स्वस्तिकैर् वहुभिर्वृता तद्वदुपकण्ठयुतानीति ख , ञ च हस्तमात्राणि द्वाराणि विक्षु वृत्तं सपद्मकम्

Hành lang (vīthikā) chỉ nên rộng đúng một hasta, và được viền quanh bằng nhiều mô-típ svastika. Cũng vậy, hai loại gọi là kha và ña phải làm có phần cổ-họng phụ nhô ra (upakaṇṭha). Các cửa cũng phải theo chuẩn một hasta; và trên các cọc/que đánh dấu (vikṣu) nên vẽ đồ hình tròn kèm hoa sen (padma).

Verse 37

पद्मानि पञ्च शुक्लानि मध्ये पूज्यश् च निष्कलः हृदयादीनि पूर्वादौ विदिक्ष्वस्त्राणि वै यजेत्

Hãy bày năm hoa sen trắng, và ở giữa thờ phụng Đấng Vô Tướng (Niṣkala). Bắt đầu từ phương Đông, hãy cử hành lễ bái các aṅga-mantra như hṛdaya (tâm/“trái tim”) và các phần khác; còn ở các phương xen kẽ (trung gian) thì lễ bái các astra-mantra (chân ngôn vũ khí).

Verse 38

प्राग्वच्च पञ्च ब्रह्माणि बुद्ध्याधारमतो वदे शतभागे तिथिभागे पद्मं लिङ्गाष्टकं दिशि

Như đã nói trước, năm Brahmā-mantra (pañca-brahma) phải được an lập; vì vậy nay ta trình bày ādhāra, tức nền tảng cho sự quán niệm. Trong sự phân chia thành một trăm phần—và cũng theo sự phân chia bởi tithi (ngày âm lịch)—hãy sắp đặt padma-maṇḍala (mạn-đà-la hoa sen) và đặt tám liṅga (liṅga-aṣṭaka) ở các phương hướng.

Verse 39

मेखलाभागसंयुक्तं कण्ठं द्विपदिकं भवेत् आचार्यो बुद्धिमाश्रित्य कल्पयेच्च लतादिकम्

Phần cổ (kaṇṭha) phải được tạo thành bộ phận hai bậc (dvipadika), nối liền với phần đai lưng (mekhalā). Vị thầy cả/nghệ sư (ācārya), nương vào sự phán đoán đã được rèn luyện, cũng nên thiết kế các họa tiết dây leo (latā) và những mô-típ trang sức liên hệ.

Verse 40

चतुःषट्पञ्चमाष्टादि खाछिखाद्यादि मण्डलम् खाक्षीन्दुसूर्यगं सर्वं खाक्षि चैवेन्दुवर्णनात्

Maṇḍala phải được triển khai bắt đầu theo chuỗi số “bốn, sáu, năm, tám …”, và theo chuỗi âm tiết bắt đầu “khā, chi, khā …”. Tất cả đều phải được hiểu là vận hành cùng với Mặt Trăng và Mặt Trời; và chính từ “khākṣi” được gọi như vậy vì đó là sự mô tả về Mặt Trăng.

Verse 41

चत्वारिंशदधिकानि चतुर्दशशतानि हि मण्डलानि हरेः शम्भोर्देव्याः सूर्यस्य सन्ति च

Quả thật có một nghìn bốn trăm bốn mươi maṇḍala thuộc về Hari (Viṣṇu), Śambhu (Śiva), Nữ Thần (Devī) và cả Mặt Trời.

Verse 42

दशसप्तविभक्ते तु लतालिङ्गोद्भवं शृणु दिक्षु पञ्चत्रयञ्चैकं त्रयं पञ्च च लोमयेत्

Nay, trong phép phân chia mười bảy, hãy nghe nghi thức phát sinh từ “dấu dây leo” (latā-liṅga). Theo các phương hướng, nên đặt các vạch loma theo thứ tự: năm, ba và một; rồi lại ba và năm nữa.

Verse 43

ऊर्ध्वगे द्विपदे लिङ्गमन्दिरं पार्श्वकोष्ठयोः मध्येन द्बिपदं पद्ममथ चैकञ्च पङ्कजं

Trong kích thước hai bộ ở phía trên (phương bắc), nên đặt đền thờ Liṅga; và ở khoảng giữa hai hốc bên, hãy tạo một hoa sen kích thước hai bộ—đồng thời làm thêm một hoa sen đơn nữa.

Verse 44

लिङ्गस्य पार्श्वयोर्भद्रे पदद्वारमलोपनात् तत्पार्श्वशोभाः षड्लोप्य लताः शेषास् तथा हरेः

Ở hai bên cát tường của liṅga, bắt đầu từ cửa ở mức chân (padadvāra), hãy tạo các trang sức bên; lược bỏ sáu đơn vị trang trí, các mô-típ dạng dây leo còn lại cũng sắp đặt tương tự cho Hari (Viṣṇu).

Verse 45

ऊर्ध्वं द्विपदिकं लोप्य हरेर्भद्राष्टकं स्मृतम् रश्मिमानसमायुक्तवेदलोपाच्च शोभिकम्

Khi lược bỏ đơn vị hai bộ ở phần trên (ban đầu), thể thức được ghi nhớ là “Harer-bhadrāṣṭaka”. Nó cũng được gọi là “Śobhika” vì gắn với các mẫu thức Raśmi và Mānasa, và vì có sự lược bỏ một phần gọi là Veda.

Verse 46

पञ्चविंशतिकं पद्मं ततः पीठमपीठकम् द्वयं द्वयं रक्षयित्वा उपशोभास् तथाष्ट च

Nên vẽ hoa sen gồm hai mươi lăm phần (cánh/ô); rồi đặt “pīṭha” (bệ) và “apīṭha” (phần không-bệ). Sau khi giữ gìn từng cặp đúng vị trí như một đôi được bảo hộ, lại an trí tám “upaśobhā” (các trang sức phụ trợ) để tăng vẻ trang nghiêm.

Verse 47

देव्यादिख्यापकं भद्रं वृहन्मध्ये परं लघु लोपयेदिति ञ लोपयेदिति ट मध्ये नवपदं पद्मं कोणे भद्रचतुष्टयम्

Đồ hình bhadra cát tường, biểu thị sự hiện diện của Nữ Thần, cần được sắp đặt với “vṛhat” (lớn) ở trung tâm, còn “para” (tối thượng) và “laghu” (nhỏ) ở các vị trí thích hợp. Trong chỉ dẫn “lopayet” (hãy lược bỏ), phải lược chữ ña; cũng vậy, trong “lopayet” phải lược chữ ṭa. Ở giữa là hoa sen chín ô, và tại bốn góc là một bộ bốn bhadra.

Verse 48

त्रयोदशपदं शेषं बुद्ध्याधारन्तु मण्डलं शतपत्रं षष्ट्यधिकं बुद्ध्याधारं हरादिषु

Phần còn lại là sự phân chia mười ba phần; và maṇḍala quả thật là chỗ nương tựa của trí tuệ (buddhi). Hoa sen nâng đỡ buddhi được nói là loại trăm cánh, lại thêm sáu mươi nữa (tức 160 cánh) trong các hệ thống bắt đầu từ Hara (Śiva) và các vị khác.