Varaha Purana 75.72 — Adhyaya 75, Shloka 72
Description of Jambūdvīpa: its regions, mountains, measurements, and cosmic structure
सम्यगिष्ट्वा च भुक्त्वा च पितृदेवार्चने रताः । गृहाश्रमपरास्तत्र विनीताः अतिथिप्रियाः ॥ ७५.७२ ॥
samyagiṣṭvā ca bhuktvā ca pitṛdevārcane ratāḥ | gṛhāśramaparās tatra vinītā atithipriyāḥ || 75.72 ||
یَتھا وِدھی یَجْیَہ وغیرہ کر کے اور بھوجن کر کے وہ پِتروں اور دیوتاؤں کی ارچنا میں مشغول رہتے؛ وہاں وہ گِرہستھ آشرم کے پابند، باادب اور مہمان نوازی کے شائق تھے۔
Varāha (default speaker in Varāha–Pṛthivī dialogue framework)
Varaha Avatara Context: {"is_varaha_focus":false}
Bhu Devi Dialogue: {"is_dialogue":false,"speaker_role":"instructor"}
Mathura Mandala: {"is_mathura_related":false}
Dharma Shastra: {"has_dharma_rule":true,"topic":"shraddha","instruction_summary":"सम्यगिष्ट्वा भुक्त्वा च पितृदेवार्चन-पराः स्युः; गृहस्थाः विनीताः अतिथिपूजन-प्रियाः।","karmic_consequence":"देव-पितृतर्पणेन कुलक्षेम-पुण्यवृद्धिः; अतिथिसत्कारात् यशः-स्वर्ग्यफलम्; उपेक्षायां पितृदोष/अधर्मफलम्।"}
Vrata Mahatmya: {"has_vrata":false}
Cosmic Boar Symbolism: {"has_symbolism":false}
Philosophical Teaching: {"has_teaching":true,"teaching_type":"Ritual-ethics integration","core_concept":"यज्ञ-भोग-पूजा-सेवा—एतेषां समन्वयेन गृहस्थधर्मः पूर्णः।","practical_application":"नित्यदेवपूजा, पितृतर्पण/श्राद्ध-श्रद्धा, अतिथ्यं, भोजन-पूर्वोत्तर-शौचाचारः।"}
Subject Matter: ["Ethics","Dharmaśāstra (social conduct)","Householder life (gṛhastha)","Ritual culture"]
Primary Rasa: शान्त
Secondary Rasa: श्रद्धा
Type: Domestic sacred space
Related Themes: 75.75.71 (सदाचार); 75.75.73 (यम-नियम-दानेन शुद्धिः)
Visual Art Cues: {"scene_description":"गृहस्थ-गृहाङ्गणे यज्ञकुण्ड-निकटे दम्पती देव-पितृपूजां कृत्वा, अतिथिं आसने उपवेशयन्ति; भोजनानन्तर शान्त-पूजा।","item_prompts":["यज्ञकुण्ड/अग्नि","पितृतर्पण-पात्र (अर्घ्यपात्र)","देवप्रतिमा/दीप","अतिथि-आसन","अन्नपात्र/भोजन","गृहस्थ-वेष (धोती/साड़ी)"],"kerala_mural_prompt":"केरल-म्यूरल—दीपप्रभा, लाल-हरित-पीत वर्ण, गृहस्थ-पूजा दृश्ये स्पष्ट मुद्राः।","tanjore_prompt":"तंजावूर—दीप-स्वर्णाभा, देवप्रतिमायाः स्वर्णपत्र-उज्ज्वलता, अतिथि-सत्कार-समृद्धि।","mysore_prompt":"मैसूर—सूक्ष्म अलंकरण, गृहाङ्गण-स्थापत्य, मृदु प्रकाश-छाया।","pahari_prompt":"पहाड़ी—सरल गृहदृश्य, कोमल रंग, अतिथि-सेवा में सौम्य भाव।"}
Audio Atmosphere: {"recitation_mood":"श्रद्धामय, गृह्य-धर्मोपदेश","suggested_raga":"श्री","pace":"मध्यम","voice_tone":"स्नेहयुक्त परन्तु नियमबद्ध, स्पष्ट"}
FAQs
It reflects a normative Purāṇic portrait of gṛhastha life: ritual obligation (yajña), regulated consumption (bhuktvā), and sustained domestic piety through ancestor and deity veneration, alongside social duties such as hospitality.
No specific toponym is named in this verse; it describes an ethical-social setting (“tatra”) rather than a clearly identified sacred geography.
To integrate disciplined household life with proper ritual performance, respectful remembrance of ancestors and gods, and a culture of hospitality toward guests.
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Varaha Purana in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.