Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Vishnu Khanda, Shloka 55

तमागतमभिप्रेत्य रघुरादरतस्तदा । उत्थाय पूजयामास विधिवत्स परंतपः । सपर्य्यासीत्तस्य सर्वा मृत्पात्रविहितक्रिया

tamāgatamabhipretya raghurādaratastadā | utthāya pūjayāmāsa vidhivatsa paraṃtapaḥ | saparyyāsīttasya sarvā mṛtpātravihitakriyā

اُس کی آمد کو پہچان کر رَگھو نے ادب سے فوراً اٹھ کر شاستری طریقے کے مطابق اس کی پوجا کی۔ وہ دشمنوں کو دبانے والا، مٹی کے برتنوں سے ادا کی گئی سادہ رسموں سمیت ہر طرح کی خدمت و سَپریا بجا لایا۔

तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
आगतम्arrived
आगतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootआ-गम् (धातु) + क्त
Formभूतकर्तरि कृदन्त, पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘आगत’ = arrived (tam विशेषयति)
अभिप्रेत्यhaving approached/considered
अभिप्रेत्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootअभि-प्र-इ (धातु) (गत्यर्थ) + ल्यप्
Formक्त्वान्त/ल्यबन्त अव्ययकृदन्त (gerund), पूर्वकालिक क्रिया
रघुःRaghu
रघुः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootरघु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
आदरात्out of respect
आदरात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootआदर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; हेतौ
तदाthen
तदा:
Kriya-visheshana (Temporal/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (adverb of time)
उत्थायhaving risen
उत्थाय:
Purvakala (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootउत्-स्था (धातु) (उत्थाने) + ल्यप्
Formल्यबन्त (gerund), पूर्वकालिक
पूजयामासworshipped/honoured
पूजयामास:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootपूज् (धातु) (पूजायाम्)
Formलिट्-लकार (परोक्षभूत/कथन-भूत), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
विधिवत्properly
विधिवत्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootविधिवत् (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (according to rule)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
परंतपःthe scorcher of foes
परंतपः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपरंतप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुव्रीहिः (परान् तपयति इति) उपाधि/विशेषणरूपेण
सपर्याservice/attendance
सपर्या:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसपर्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
आसीत्was
आसीत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु) (सत्तायाम्)
Formलङ्-लकार (अनद्यतनभूत), प्रथम-पुरुष, एकवचन
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
सर्वाentire
सर्वा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (सपर्या)
मृत्पात्रविहितक्रियाrites performed with earthen vessels
मृत्पात्रविहितक्रिया:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमृत् + पात्र + विहित + क्रिया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (मृत्पात्रेण विहिता क्रिया यस्याः सा)

Agastya (contextual continuation)

Tirtha: Ayodhyā

Type: kshetra

Scene: In a royal yet austere hall, King Raghu rises promptly to welcome a visiting sage; attendants bring water and simple earthen vessels for ritual hospitality; Raghu performs respectful service with folded hands and calm focus.

R
Raghu
K
Kautsa

FAQs

True reverence is measured by humility and proper hospitality, not by luxury; sincerity sanctifies simplicity.

Ayodhyā’s dhārmic ethos is highlighted through Raghu’s exemplary reception of a visiting sage.

Vidhivat pūjā (proper honoring) and saparyā (service) to a visiting sage/guest, even with minimal resources.