Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 9

त्र्यंबको घोरनामा च महाकालोऽथ भैरवः । मृत्युंजयोऽथ कामेशो योगेश इति कीर्तितः । एकादशैते रुद्रास्ते कथिताः क्रमशः प्रिये

tryaṃbako ghoranāmā ca mahākālo'tha bhairavaḥ | mṛtyuṃjayo'tha kāmeśo yogeśa iti kīrtitaḥ | ekādaśaite rudrāste kathitāḥ kramaśaḥ priye

تریمبک، گھورناما، مہاکال اور بھیرو؛ مرتیونجَے، کامیش اور یوگیش—اسی طرح ان کی کیرتی بیان کی جاتی ہے۔ اے محبوبہ، یہ تمہارے گیارہ رودر ہیں، ترتیب کے ساتھ کہے گئے۔

त्र्यंबकःTryambaka (Three-eyed)
त्र्यंबकः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootत्रि-अम्बक (प्रातिपदिक; त्रि + अम्बक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — name
घोरनामाGhoranāmā (Terrible-named)
घोरनामा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootघोर-नामन् (प्रातिपदिक; घोर + नामन्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — ‘one whose name is terrible’ (name)
and
:
Sambandha/Conjunction (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चयबोधक)
महाकालःMahākāla
महाकालः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा-काल (प्रातिपदिक; महा + काल)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — name
अथthen
अथ:
Sambandha/Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय (अनन्तर/क्रमबोधक) — ‘then/next’
भैरवःBhairava
भैरवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभैरव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — name
मृत्युंजयःMṛtyuṃjaya (Conqueror of death)
मृत्युंजयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमृत्यु-जय (प्रातिपदिक; मृत्यु + जय)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — name
अथthen
अथ:
Sambandha/Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय (क्रमबोधक)
कामेशःKāmeśa (Lord of desire)
कामेशः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकाम-ईश (प्रातिपदिक; काम + ईश)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — name
योगेशःYogeśa (Lord of yoga)
योगेशः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयोग-ईश (प्रातिपदिक; योग + ईश)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — name
इतिthus
इति:
Sambandha/Quotative (इति)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय (उद्धरण/समाप्तिबोधक) — ‘thus’
कीर्तितःis proclaimed
कीर्तितः:
Kriya (मुख्यक्रिया)
TypeVerb
Rootकीर्त् (धातु) → कीर्तित (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त), प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन, पुंलिङ्ग — ‘is proclaimed/has been stated’
एकादशeleven
एकादश:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootएकादश (संख्या-प्रातिपदिक)
Formसंख्यावाचक, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन, पुंलिङ्ग — ‘eleven’ (qualifying ‘रुद्राः’)
एतेthese
एते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन — ‘these’
रुद्राःRudras
रुद्राः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootरुद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन — ‘Rudras’
तेthey
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन — ‘they/those’ (emphatic)
कथिताःhave been described
कथिताः:
Kriya (मुख्यक्रिया)
TypeVerb
Rootकथ् (धातु) → कथित (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त), प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन, पुंलिङ्ग — ‘have been told’
क्रमशःin sequence
क्रमशः:
Sambandha/Adverb (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootक्रमशः (अव्यय)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण) — ‘in order, successively’
प्रियेO beloved
प्रिये:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootप्रिय (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचन — address to Devī

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (Somanātha-ādi liṅga-cakra)

Type: kshetra

Listener: Devī (Pārvatī)

Scene: A devotional catalogue of Rudra-forms—Tryambaka, Ghora, Mahākāla, Bhairava, Mṛtyuṃjaya, Kāmeśa, Yogeśa—evoked as radiant presences around the Prabhāsa shore-temples, suggesting a mandala of liṅgas.

T
Tryambaka
G
Ghoranāman
M
Mahākāla
B
Bhairava
M
Mṛtyuṃjaya
K
Kāmeśa
Y
Yogeśa
R
Rudra

FAQs

The Lord is invoked as protector, yogic master, and conqueror of death—showing devotion as a path to fearlessness and inner discipline.

Prabhāsa-kṣetra, within whose Māhātmya these Rudra-forms are enumerated and revered.

No explicit rite is described; the verse provides a canonical sequence of names for praise and recollection.